Bosniaj esperantistoj subtenas la katalunan popolon

UEA kaj ĝiaj landaj asocioj devas esti politike neŭtralaj, kaj sekve ne povas alpreni oficialan starpunkton en la disputo pri la eventuala sendependiĝo de Katalunio. La landa asocio de UEA en Bosnio tamen sendis subtenan leteron al Kataluna Esperanto-Asocio.

Laŭ la statuto de Universala Esperanto-Asocio, oni principe akceptas nur unu landan asocion el ĉiu “regno”. La sola landa asocio de UEA en Hispanio sekve estas Hispana Esperanto-Federacio, HEF.

Kataluna Esperanto-Asocio en la 1990-aj jaroj dufoje petis aliĝon al UEA kiel landa asocio, sed ambaŭfoje la peto estis rifuzita pro la kontraŭstaro de Hispana Esperanto-Federacio.

Iom simila situacio estiĝis en la fino de la 1980-aj jaroj, kiam Sovetio proksimiĝis al disfalo. Tiam la komitato de UEA decidis, ke por akcepti novan landan asocion en “regno” kie jam troviĝas pli malnova landa asocio de UEA, la jam ekzistanta devas akcepti la aliĝon de la nova asocio.

Samtempe la malnova asocio devas deklari, ke ĝi ĉesas aktivi en la teritorio de la nova asocio, tiel ke en la sama teritorio aktivas nur unu landa asocio de UEA.

Tiu interpreto de la statuto ebligis, ke kelkaj Esperanto-Asocioj en respublikoj de la ankoraŭ ekzistanta Sovetio povis esti akceptitaj kiel landaj asocioj de UEA, ĉar la sovetia landa asocio akceptis tion kaj deklaris, ke ĝi ĉesos aktivi en la koncernaj teritorioj.

Same kompreneble povus fari Hispana Esperanto-Federacio, sed dum ĝi tion ne faras, ĝi efektive havas la povon daŭre malebligi la aliĝon de Kataluna Esperanto-Asocio kiel landa asocio de UEA. Se efektive Katalunio iĝos tute sendependa ŝtato, la situacio kompreneble estus alia.

Dum Kataluna Esperanto-Asocio ne estas landa asocio de UEA, ĝi kompreneble ne estas limigita de la statuto de UEA, kaj povas fari politikajn deklarojn. Tion KEA efektive iugrade faris, aliĝante al manifesto por demokratio kiu akcentas la rajton de la kataluna popolo mem decidi sian politikan estontecon. Informo pri tiu decido aperis nur en la katalunlingva sekcio de la retejo de KEA.

Politikan deklaron subtene al la kataluna flanko en la konflikto faris ankaŭ Esperanto-Ligo de Bosnio kaj Hercegovino, en letero sendita al Kataluna Esperanto-Asocio la 6-an de oktobro. La letero tekstas:

Karaj geamikoj,

Kun granda atento kaj intereso ni sekvas aktualajn sociajn eventojn en Katalunio. Ni esperas ke via popolo sukcese frontos historiajn defiojn kiuj portos bonon kaj prosperon al la tuta kataluna popolo. En la aktuala situacio ni deziras esprimi solidarecon kun la kataluna popolo, specife solidarecon de bosnia esperantistaro kun la kataluna esperantistaro.

Kiel ajn plu evoluos la sociaj eventoj, ni petas konsideru ke vi havas geamikojn en Bosnio kaj Hercegovino, subtenon kaj helpopretemon de bosnia esperantistaro.

Kun bondeziroj,

Esperanto-Ligo de Bosnio kaj Hercegovino
prezidanto
Fetah Zvirac

La letero estas zorge formulita kaj la subteno al la politika sendependiĝo de Katalunio estas legebla nur inter la linioj, sed tamen eblas opinii, ke la letero transiras la limojn de la politika neŭtraleco, kiun oficiale devas sekvi landaj asocioj de UEA.

La kontaktoj inter katalunaj kaj bosniaj esperantistoj cetere havas longan historion. En malfacilaj tempoj esperantistoj peris la viziton de urbestro de Sabadell al Sarajevo, kaj infanoj el Bosnio feriis en katalunaj urboj.

Libera Folio petis komentojn de la prezidanto de UEA, Mark Fettes, de Esperanto-Ligo de Bosnio kaj Hercegovino, de Kataluna Esperanto-Asocio kaj de Hispana Esperanto-Federacio. Ĝis nun respondis nur la prezidanto de Hispana Esperanto-Federacio, Tonyo del Barrio:

“Konsiderante nian statutan neŭtralecon kaj la pluralecon de nia membraro, HEF ne faros deklarojn pri politikaj aferoj, same kiel ni ne faris ĝis nun”, li skribis.