Monthly Archives: December 2013

D quam DECEMBRE

Ancor un litt poema. It es pri li mensu decembre e li Crista-festa. Anc plu un lude de paroles.

D QUAM DECEMBRE

De Emily De Wahl

 

Decrorar li chambre

Esser che su familie

Cristan-festa es proxim

Escutar crist-festa canzones

Montes plen de nive

Besar sub li visco-rame

Reves  fluga tra li frigid aere

Errores es pardonat.

Le Communismo…

“Le Communismo non es un systema: illo es un dogmatismo sin systema — le dogmatismo informe del brutalitate e del dissolution. Si lo que il ha de immunditias moral e mental in tote le cerebros poterea esser scopate e aggruppate, e con illo on formar un figura gigantesc, tal esserea le figura del Communismo, inimico supreme del libertate e del humanitate, como il es toto lo que dormi in le basse instinctos que se cela in cata un de nos.” 


Un opinion politic trovate inter le manuscriptos del poeta portugese Fernando Pessoa, (1888-1935).

2013 Kenya

Die calido ac nimbifero Kenya celebrat diem anniversarium quinquagesimum libertatis suae, quam die 12º mensis Decembris anni 1963 a Britanniis attigit. Kenyenses et Ugandenses populi fraterni sunt, quia inter se optimi amici in Facebook sunt; Tanzanienses quoque Kenyensium boni amici sunt. Kenya cum India maxime commerciatur. In Consociatione Nationum Kenya sententiam Zambiae et Brasiliae saepe sequitur.

Ecce aliquot nuntii:

  • 2013-11-25 | 2 456 622 | 002 014 KE | In Kenya militantes armati tribus Pokot, qui vicum tribus Turkana circumdederant, in pace recesserunt. Tribus de jure aquae haustus et jure pastus confligunt, quia limes inter territoria eorum aliter quam prius determinatus est et flumen nunc ab ambobus vindicatur.
  • 2013-12-04 | 2 456 631 | 002 014 UG | In Uganda lis contra Bernardum Randall, Anglum sexaginta quinque annos natum, usque ad diem 16 mensis Decembris differtur. Accusatus est commercii librorum obscaenorum, quia diarium Ugandense photogrammata repraesentantia eum cum altero viro coeuntem divulgaverat. Is tamen dicit photogrammata privata, minime publica, in ejus computatro gestabili servata fuisse, sed computatrum furto subtractum et diario traditum esse; minime is, sed fures et diarium accusentur. Is quoque dicit pastorem homosexualitati adversum Salomonem Male omnium auctorem esse.
  • 2013-12-06 | 2 456 633 | 002 014 TZ | Tanzania tres dies luctuos egit in memoriam Nelson Mandela nuper mortui, qui segregationem phyleticam in Re publica Austroafricana vi armata vicerat.

Britaj esperantistoj forlasis Eŭropan Union

La komitato de Esperanto-Asocio de Britio (EAB) fine de oktobro decidis ne plu pagi la jaran kotizon de 500 eŭroj, kaj tute eliri el Eŭropa Esperanto-Asocio (EEU), raportas la bulteno de EEU en sia decembra numero.

Komitatanoj ne vidas kialojn por aliĝi al EEU, agnoskante, ke nepras prioritate dediĉi financajn kaj aliajn rimedojn de la asocio al la enlanda, ne eksterlanda, movado. Nome de EAB, mi do petas, ke vi ne plu konsideru Esperantan Asocion de Britio en rilatoj kun EEU, skribas la prezidanto de EAB, Paul Gubbins, en letero, kiun republikigas Eŭropa Bulteno.

Libera Folio kontaktis Paul Gubbins, kiu klarigas, ke EAB pli frue ja membris en EEU, sed decidis ne daŭrigi la membrecon. Li ne volas pli amplekse klarigi la kialojn.

— Malkiel aliaj en interreto, mi ne volas reeniri malnovajn debatojn. Prefere ni ĉiuj antaŭeniru.

Eŭropa Esperanto-Unio estis unuafoje fondita jam en 1977 dum la UK en Rejkjaviko, sed nur en Vilno en 2005 ĝi fine estis oficiale registrita kiel asocio. La celo de EEU estas funkcii kiel kunordiga asocio por la landaj asocioj de UEA en la Eŭropa Unio, sed efektive la agado de landaj asocioj ne vere estas kunordigata – nek de EEU, nek de UEA.

Antaŭ deko da jaroj la ĉefa atuto de EEU estis ĝia Brusela Komunikad-Centro. Oni kolektis inter esperantistoj sume pli ol 100.000 eŭrojn por ĝia agado. Tre grandan parton de la mono donis UEA. Tamen la Brusela Komunikad-Centro finfine iĝis tro kosta, kaj ĝi estis malfondita.

Zlatko Tišljar estas multjara sekretario de EEU. Libera Folio petis lin rakonti, kiuj estas nun la ĉefaj agadoj de EEU, kaj kial laŭ li landaj asocioj pagu kotizon por subteni ilin.

Britaj esperantistoj forlasis Eŭropan UnionZlatko Tišljar: – EEU estas fondita kiel Asocio de Landaj E-asocioj en EU en la kongreso en Bilbao, kie la asembleo el 20 landoj akceptis la statuton. EEU reprezentas esperantistojn antaŭ la organoj de EU samkiel landaj asocioj reprezentas ilin antaŭ organoj de unuopaj ŝtatoj. Tiusence ĝi klopodas partopreni en kunsidoj de la EU-organoj kiuj rilatas al lingva politiko kaj eĉ sukcesis iĝi membro de Platformo pri multlingvismo kiun starigis Europa Komisiono.

Libera Folio: Ĉu efektive krom EAB ĉiuj aliaj Landaj Asocioj de UEA en EU membras en EEU kaj regule pagas la kotizon de 500 eŭroj?

— Ĉiuj aliaj landaj asocioj ja membras sed ne ĉiujare ĉiuj pagas la kotizon. Nepagado ne kaŭzas eliĝon el EEU sed nur nerajton kundecidadi en la laboro de la asembleo. EAB siatempe regule pagadis 500 eŭrojn, kiu estis la ununura tia LA. Nome al EEU same kiel al UEA oni pagas kotizojn baze de membronombro: en landoj kiuj membris en EU antaŭ 2004 1 eŭron por ĉiu membro, kaj en tiuj postaj duonan eŭron. Do, ekzemple de Malto ni ricevas kotizon de 10 eŭroj jare. En 2012 pagis kotizon 17 landaj asocioj. El la grandaj asocio, ĉiuj krom Britio kaj Hispanio pagis la kotizon.

Ĉu la kotizoj sufiĉas por la agado de EEU, aŭ oni bezonas aldonajn rimedojn? De kie tiukaze venas la aldonaj rimedoj?

— Nia jara ensepezo pro kotizoj estas inter 2.000 kaj 3.000 eŭroj jare. Tio kompreneble neniel sufiĉas por aktivado tia kian ni nun havas, sed ni havas ĉiujare de post 2007 enspezojn de EU por projektoj kiujn ni efektivigadas. EEU administras la projekton Lingvo.info, kies kompleta laborkosto estos 500.000. Ĉar interalie tiu mono kovras vojaĝojn al diversaj kunsidoj rilataj al la projekto kaj en ili partoprenas 3 membroj de la estraro, do ni povas uzi la monon por samtempaj kunsidoj de la estraro. Krome, la mono kovras salajron de homo kiu laboras por administri la projekton, kaj tio estas Maja [Tišljar], kiu ja direktoras la tutan administradon de EEU. Sekve ni pagas ŝin el la mono de la projektoj. Cetere ĉiuj aliaj kostoj rilate la estraron estas kovrataj el la poŝoj de la estraranoj mem.

Perdit (poema original)

Yo ha scrit un litt poema. Yo dedica it a mi avatar “Emily De Wahl”. It es pri su vive in li Secund Vive.

emiface_001

Emily De Wahl:

PERDIT

Yo esset perdit,

mi grand amore ha finit.

Mi familie ha forlassat me,

Nu yo es sol sur li munde.

 —————————–

Ma yo esset tant yun,

tro mult por amar alicun.

Quo yo savet del vive?

Yo stat a un declive.

——————————

Ma mi cordie ancor vive,

circum it degela li nive.

Nu it palpita plu e plu

Quande tu tene mi manu.

————————————-

E in li spegul

yo vide un miracul.

Yo dansa e ride,

in mi litt chambre.

————————————–

Longmen yo hat perdit,

finalmen yo ha revenit.

Por continuar mi via,

li sol denov brillia.

————————————

Forpasis Rüdiger Sachs

Forpasis Rüdiger SachsRüdiger Sachs estis veterinara doktoro kaj multjare laboris en Afriko, specialiĝinte pri afrikaj bestomalsanoj.

Ekde 1979 li estis direktoro de la laboratorio de la Hamburga Tropika Instituto en Liberio, kie li esploris precipe pri homa dormomalsano kaj pulma paragonimozo, kun komparaj studoj en aliaj landoj. Liaj kvin infanoj ĉiuj naskiĝis en Afriko.

Pro la liberia interna milito li devis antaŭtempe fini sian laboron kaj foriri el Afriko en junio 1990.

Li estis multjara membro de Internacia Akademio de Sciencoj San Marino kaj de diversaj fakaj asocioj. Li organizis en 2006 simpozion okaze de 100-jariĝo de ISAE en la itala urbeto Tavoletto proksima al San Marino.

La funebra ceremonio okazis la 6-an de decembro.

Laŭ informoj de Eŭropa Bulteno

Kongresa temo: Ĉu nepoj nin benos?

Ni esperantistoj ja laboras por ‘la nepoj’, t.e. por la venontaj generacioj, laŭ la vortoj de Zamenhof en ‘La vojo’, komentas d-ro Mark Fettes, la prezidanto de UEA. Sed niaj nepoj vivos en monda socio kiu devas solvi multe pli da problemoj, ol nur la lingvan. Esplori la ligojn inter tiuj streboj kaj la nia, tio estas la celo de la tema programo.

Kerne en la koncepto de daŭripova evoluo troviĝas la konservado de kultura kaj lingva diverseco, akompane al la biologia-ekologia diverseco. Tiu aspekto de la kongresa temo certe ricevos atenton en Bonaero, kie eblos kleriĝi pri streboj konservi indiĝenajn lingvojn, pri plurlingvaj lernejoj, kaj simile. Fettes tamen akcentas, ke la temo traktos pli vastan terenon.

Tradicie, oni parolas pri ‘tri kolonoj’ de daŭripova evoluo: la ekonomio, la socio, kaj la naturo. Ni zorgos, ke la temkunsidoj donu atenton al ĉiuj tiuj kampoj. Per tio ni celas ne nur klerigi nin pri aktualaj mondaj evoluoj kaj alternativoj, sed ankaŭ aktualigi nian idearon. El la kongresaj debatoj, laŭ mia espero, povus veni novaj respondoj al la demando: pro kio Esperanto?

[Gazetara komuniko de UEA]

Duo monachos

Duo monachos promenava insimul.
Le un diceva al altere:
-Qual es le cosa que tu ha facite
le plus sovente durante tu vita?
-Io ha pensate, pensate e pensate? E tu?
-Respirate, respirate e respirate.

Poesia transformante

Le poesia transforma le verbos a obras de arte
face le phrases devenir orationes,
incantationes, mantras e cantos,
construe un nave que porta le lingua
al oceano del destino human
e lassa le poemas e pensatas
dar nomines al vento, al undas
e al sculpturas metamorphic del nubes
le quales plena le dies e le noctes
de nostre viage curte ma intense
Le poesia es le companion invisibile
que susurra ex le fundos del anima,
aperi le oculos al beltate del mundo
e dona alleviation e solacio al suffrente,
adjuta nos vider le magia del vita quotidian,
monta le dies in quadros ornamentate,
liga le versos que nasce nunc
con le parolas del scaldos usque al antiquitate
e nos uni con le epos kaleidoscopic
nominate Le Saga Del Homine

La Esperantisto de la Jaro

La 15an de decembro, je la Zamenhofa Tago, estos anoncita la rezulto de la 16a proklamo de la Esperantisto de la Jaro. En la novaĵ-retejo La Balta Ondo estas legebla ilustrita prezento de ĉiuj ĝisnunaj laŭreatoj de ĉi tiu prestiĝa titolo, ekde William Auld (la unua laŭreato en 1998) ĝis Peter Baláž (2012). Konatiĝu kun ili ĉe:
http://sezonoj.ru/2013/12/jaro/

Le morto

Un experientia difficile:
vider un homine morte
Immobile como un statua
sin respiration
ancora un persona
ma simultaneemente 
alco radicalmente differente
Materia que cambia 
de carne a humus
un figura temporari
sub transformation
Io la videva un ultime vice
quando io entrava in le camera
pro prender le ultime photographias
un con e un sin flash
pro postea silentemente exir
Le sala de hospital 
era como un sanctuario
Isto era le prime vice
que io videva un morte corpore
io non memora tante detalios
ma plus clarmente le sentimentos:
dignitate, lucto, ma anque pavor
Proque pavor?
Illos coperiva le morto
e lo transportava al morgue
Io retornava al domo
pro jentar

Intervjuo kun Peter Baláž

“Por kolekti fruktojn estonte, ni nun devas planti la arbojn” – estas la titolo de la jarfina intervjuo kun la Esperantisto de la Jaro 2012 Peter Baláž, aperinta en la decembra kajero de La Ondo de Esperanto. La intervjuo, en kiu Baláž respondas ankaŭ al kelkaj “tiklaj demandoj”, estas ekde hodiaŭ legebla en la novaĵretejo La Balta Ondo:
http://sezonoj.ru/2013/12/230balaz/

La Ondo de Esperanto estas abonebla kontraŭ 42 eŭroj por la tuta jaro 2014. Rabatoj por orienteŭropaj, ekssovetuniaj kaj triamondaj landoj). La elektronika versio de La Ondo estas abonebla kontraŭ 12 eŭroj:
http://esperanto.org/Ondo/Lo-abon.htm

2013 China

In novembre 2013, China presideva le Consilio de Securitate de le Nationes Unite. China le plus commercia con le Statos Unite de America. Secundo Facebook, singapurianos e malaisianos son le optime amicos de chineses. China jace sur un cruciata importante de vias AH1 de Tokyo trans Seul e China a Nove Delhi (continuante se a Roma e Tolosa sub le nomine E80) e AH6 de Busan trans Ussuriisk e China a Moscu (continuante se a Berlin e Londres sub le nomine E30). Secundo le Inquesta Mundial de Valores, chineses son mentalmente proxime a coreanos del sud e lituanos. In le Nationes Unite, China sovente vota con Africa del Sud e India.

Ecce alicun novas:

  • 2013-11-15 | 2 456 612 | 142 030 CN | Le Republica Popular de China ha annunciate relaxar alicun elementos de su politica del filio unic e finir su campos de reeducation per le travalio.
  • 2013-11-20 | 2 456 617 | 142 030 KR | Le ministro de unification Ryoo Kihl-jae de Corea del Sud ha proposite un nove bloco economic continente le tote Corea e partes adjacente de China e Russia. Intra iste structura, on poterea construer Expresso “Route de le Seta”, un ferrovia de Corea del Sud trans Corea del Nord, China e Russia a Europa; Rajin, un porto in Corea del Nord, poterea esser connexe a Khassan, Territorio Maritime, Russia del est, e talmente a le Ferrovia Transsiberian.
  • 2013-11-25 | 2 456 622 | 142 035 MY | Malaisia ha advocate le emissario singapurian a causa de suspicion, que Singapur facilitava spionage de Malaisia per le Statos Unite de America.