Category Archives: Poemas e pensatas

Litteratura original in Interlingua

Poemas e pensatas 10 annos!

 

Le 19e septembre 2011, dece annos retro, io publicava mi prime poema in iste blog.
Io lo nominava ”Hic e nunc”:


Hic e nunc
nunquam tunc
calma tu pensatas
le folle acrobatas

Ubi tu va?
Tu perdera
le vita magnific
Isto serea horrific

Nunc es le vita
con amor facite
per nostre sonios
e vostre besonios

Vermente, viver hic e nunc ha essite un importante thema in mi poesia trans le annos. Isto es un importante parte de mi philosophia de vita.
Ultra isto io ha toccate multe altere themas: musica, amor, spiritualitate, linguas, viages, humor, le historia etc.
Durante iste dece annos io ha publicate 806 entratas: poemas, novellas e chronicas.

Io ha experientiate multe cambios in mi vita durante iste dece annos. Sovente differente situationes e evenimentos me ha inspirate a scriber nove poemas. Trans le annos le blog ha essite un puncto firme in mi vita. Hic io ha edificate mi proprie belle mundo de poesia e Interlingua, al qual io sempre reveni con joia.

Al fin, un nove poema, inspirate de mi prime poema:

Ibi e tunc,
in passato, in futuro
vola le pensatas,
le folle acrobatas

Ubi illes va?
Al mundo magnific,
illes inspirara
in un modo prolific!

Poemas e pensatas
con amor facite,
cata mense un manata
de parolas ignite!

Hic e nunc
tu lege le message
del poeta que vole
devenir plus sage

Gratias a vos omnes, mi lectores de tote le continentes de nostre terra (excepte Antarctica)!
Durante iste dece annos mi blog ha habite 143.774 visitas.
Io me gaude que vos vole leger mi textos. Isto me inspira a scriber plus!

Io ama odiar te

 

Io te ama
Io te odia
Io ama odiar te
Io odia amar te

Io vole caressar tu gena
e io lo vole batter usque sanguine
Io vole basiar tu bucca
e io vole sepelir un cultello in tu corde

Io vole sentir le delectos de tu femininitate
e io vole lacerar tu cute con un flagello
Io vole caressar te ubique
et excoriar te assi que tu crita de dolor

Io vole pardonar te tote tu maleficios
ma anque planifica un horribile vengiantia
Io vole que tu sia felice
e io sonia de te, moriente in agonia

Forsan tosto le indifferentia venira,
como un calme, seren liberator
que me liberara del amor e del odio,
assi que io te lassara vader via

Ah veni, suave indifferentia!
Exsanguina me, nam io ferve!
Restaura le balancia del fluidos,
dona me reposo e serenitate!

Dormi, mi amor

 

 

Le amor de illa se ha addormite
Forsan pro un tempore
o forsan pro sempre

Mi amor non pote vigilar
hic toto sol
Assi – dormi mi amor, dormi!
Io spera que un die tu te eveliara

Le die quando le amor de illa se eveliara,
anque mi amor aperira su oculos,
nam illo solmente dormetta, somnole,
ascoltante le halitos de illa

Ma usque tunc – dormi mi amor, dormi!
Reposa un poco, non agonisa
Que veni a te sonios plenate de spero
que tosto toto sera assi como antea

Sia tu me ama, sia tu me odia

 

 

 
Sia tu me ama, sia tu me odia,
io te amara
Sia tu es proxime, sia tu es distante,
io sentira tu presentia

Sia tu pensa de me, sia tu me ha oblidate,
io pensara de te
Sia tu vivera, sia tu morira,
tu sempre sera vivente pro me

Io vole memorar nostre suave momentos
e oblidar le momentos amar,
perder me in recollectiones de nostre communion,
quando sedente in solitude

Io cercara tu planeta al celo,
in nocte, de mi balcon,
iste scintillante planeta distante
ubi io non plus poteva morar

Le meravilia de un sol successo

 Chronica publicate in Panorama in interlingua no.1, 2019

Il ha certe compositores, cantatores o gruppos le quales ha un cosa insimul: lo que illes solo son rememorate pro un sol melodia o composition, nonobstante le facto que illes ha create multe altere obras. In anglese isto se appella “one hit wonder”. In Interlingua isto serea

“Le meravilia de un sol successo”.

Un exemplo del musica classic es Carl Orff, le compositor german qui creava le cantata Carmina Burana (1937), le qual ancora es popular in le salas de concertos. Illo anque sovente es usate in pelliculas. Su altere compositiones tamen ha cadite in oblivion total.

Un altere exemplo, ex le musica popular, es le gruppa anglese Soft Cell con le melodia “Tainted love” (“Amor corrupte”). Illes habeva in total dece melodias in le lista anglese del quaranta plus popular melodias (Top 40), ma hodie le altere novem quasi nunquam son audite.

A vices le plus popular obras de un compositor son apte a un certe formato. Le Concerto pro Piano e le Suite Orchestral del spectaculo “Peer Gynt”, per Edvard Grieg, commodemente era combinate in un plethora de discos vinylic e discos compacte.

Alora, que causa iste phenomeno? Esque certe compositores solo pote facer un o un par bon melodias?

Forsan in certe casos, ma non omne. Que nos non oblida que Vivaldi era quasi toto incognite usque al annos 1920, post que ille habeva cadite in oblivion post su morte. Su popularitate immense cresceva solo post le secunde guerra mundial.

Carl Orff confessava a su publicator que Carmina Burana era su optime obra. In contrasto, le vetere Gustav Holst se plangeva super le facto que su multo popular suite orchestral “Le Planetas” non era su melior obra e obscurava su altere obras.

Secundo alcunos il ha duo typos de ascoltatores: illes qui vole audir musica le qual illes recognosce e illes qui sempre vole audir nove melodias. Le radio e le industria de discos ha favorisate le prime typo. On voleva ganiar moneta e attraher ascoltatores, presentante le plus popular melodias. Isto es un factor importante in le creation del “meravilias de un sol successo”.

Un exception brillante es le societate de discos Naxos, le qual ha publicate multissime discos con rarmente sonate musica classic e multe prime registrationes de obras incognite.

E hodie, con le expansion del internet, il existe un massa de incognite musicos a discoperir pro illes qui cerca nove sonoritates. Alcunos devenira famose e postea anque appreciate de illes qui solo vole audir musica ben cognoscite.

Un facto remane: Le majoritate del musica que ha essite sonate in nostre mundo non es preservate in notas musical o registrationes de sono. Le majoritate del material preservate jace in archivos oblidate, pilas de discos o obscur sitos de internet. E le micre parte del tresor musical del mundo que es audite in salas de concerto, ecclesias, scenas et ex equipamentos stereophonic, circum le globo terrestre durante solo un hora, es troppo ample pro un sol persona a percurrer durante un integre vita.

Le jardin del peccatos

  

Illa entrava al jardin del peccatos,
vidente omne le arbores tentante,
con fructos preste a recoltar:
Pomos, granatas, piras e persicas.

Illa prendeva un fructo e lo poneva
in su febrilmente affamate bucca.
Illa sugeva e glutiva le dulce succos
e pois su fame era insaturabile.

Fructo post fructo illa mangiava
usque a su facie era toto glutinose.
Su stomacho doleva e tumesceva
ma illa non poteva arrestar se.

Su amico vocava del exterior:
”Reveni a me! Io te manca!
Proque tu me lassava?
Io suspira a tu basios
ma tu me abandonava.
Como tu pote assi facer
contra tu fidel amico?”

Illa respondeva:
”Forsan tosto io revenira,
que tu ha patientia, amico!
Cito venira le saturation.”

Hora post hora passava.
Le vespere arrivava.
Illa perdeva su via inter arbores.
Le amico la non plus poteva vider.

Spero desertava le amico.
Su lacrimas cadeva al solo.
Ille collabeva sur le terra.
Desperantia le cunava al somno.

In sonios ille audiva un susurro:
”Leva te, et entra in le jardin!”
Ille se levava e aperiva le porta.
In le fundo stava un femina, belle e clar.

”Qui es tu?” ille demandava.
”Io es electe a esser tu ver amor,
ma tu non poteva incontrar me
pois que in vice tu trovava ille femina.”

”Tu la deberea habite repudiate
jam ante longe tempore.
Totevia tu la conservava
assi como illa serea le sol femina.”

”Nunc il es troppo tarde.
Io es morte, tu vide mi spirito,
e detra me jace le perfide femina,
illa se torque in agonia al solo
post mangiar fructo venenose.”

Le femina se dissolveva
e un poco plus distante, le amica jaceva.
Ille curreva, tosto era presso illa,
e con despero mirava su facie tormentate.

Ille diceva:
”Mi Amor, que tu non mori!
Io te ama ancora, io pardona toto!”
Illa respondeva:
”Io esseva tanto cruel contra te.
Esque tu vermente me pote pardonar?”
”Si, io te pardona!”
”Veni! Io vole basiar te le ultime vice!”

Rapido ille se inclinava
e la basiava al bucca,
ma illa sputava veneno in su bucca.
Illa rideva, e pois critava con dolor
e postea mutesceva pro sempre.

Ille era tormentate, se torqueva al terra,
luctava e agonisava tote le nocte,
e in le prime luce del aurora
lento le vita le quitava.

Su spirito lassava su corpore,
ascendeva al distante firmamento,
e ibi, baniante in le radios del sol matutin,
ille videva le femina que era su ver amor.
Despero se cambiava a beate felicitate.
Ille ascendeva ancora plus,
e se univa con illa in le celo le plus alte.

Insimul illes viagiava via
a un viage tanto longe
verso le stella distante
del amor immortal.

Roma futur

 

Romano ego esse.

Latino ego parla, le lingua de Roma.

Al stratas de Roma ego ambula

et demanda como vader

ad Colosseum,

al via subterranee,

al Basilica de Sancte Johannes,

sed illes a pena me comprende.

Obstinatemente illes me demanda

si ego parla le lingua del anglos.

Proque ego parlarea

un idioma barbaric

del distante, frigide nord?

Illes responde in dialecto toscan,

ha Roma oblidate su proprie lingua?

Forum Romanum et Colosseum

esse in ruinas

et al vias volve

claudite carros de aciero

non tirate per equos,

sed per putente fumo.

O tempora, o mores!

 

Pluvia nocturne

Le pluvia cade tote le nocte
Le guttas batte contra le fenestra
Insomne io jace in lecto
audiente diffuse tonitro in distantia

Le pluvia cade tote le nocte
Aqua lava via le tracias de nostre amor
del stratas ubi nos tante vices promenava
parlante del mysterios del vita

Le pluvia cade tote le nocte
Aqua lava via mi lacrimas
Le memoria del sol del die passate
dole in mi anima

Nostre amor se ha necate
Illo nunquam apprendeva como natar
Deman illo sera sepelite
Io sape que mi dolo es plus grande que le tue

Le question sin responsa

 

 

Le eterne, harmonic sonos cosmic

echoa inter soles e planetas,

plena le vacuitate inter galaxias

con placide, pacific beltate

Sonoritates transcendental

sin comencio, sin fin,

lento plana inter

locos non specific

Un question es jectate via ex un blau

planeta plenate de anxietate

e pois le responsas seque:

imbibite con disharmonia disviate

Ille que demanda e illes que responde

es surde al elevate sonoritates

e non pote trovar le ver tonalitate

e audir lo que le cosmo canta a illes

Pone al latere le trompetta e le flautas,

claude le oculos e ascolta con patientia

Le silentio non es toto silente,

illo porta teneremente in su gremio

le responsas al quales nostre spirito suspira

 

Le vita fracassate

 

Io te lassa partir

nam io te ama

Si tu non trova felicitate con me

tu lo trovara presso un altere persona

Lento marcesceva nostre amor

Proque nos lo non poteva nutrir?

Proque le vivificante pluvia non veniva?

Proque era le terra tanto infertile?

Io non es irate, solmente triste

Io pensava que nos insimul senescera,

tenente manos al via del vita,

insimul fruente de infantes e neptos

Le vita es fracassate

e del fragmentos io debe facer alco nove

Illos seca mi digitos quando io los prende

Mi manos succute e rhythmicamente sanguine gutta,

creante anxiose imagines al pavimento

Io ha frigide malgrado le calor

Le corde batte con pena,

comprendente le inutilitate

de sempre facer circular

le mesme sanguine

Esque tu senti le mesme dolor,

o in vice liberation?

Esque io era tu prision,

ubi tu tacente suffreva?

Io parla e tu es silente

Io non sape si tu ascolta,

si tu comprende, como tu reage,

si tu concorda o non concorda

Esque te importa si io vive o mori?

Forsan io jam es morte ante tu oculos?

Es io un capitulo que tu jam finiva

in tu grande libro del mundo peribile?

Tu scribe tu libro

e io scribe mi poemas

Nos usa differente parolas e linguas

Esque nos unquam vermente cognosceva

le un le altere?

Profundemente io respira

e lassa le dolor fluer in basso

del capite al stomacho

Io accepta le dolor

e senti un uncia de alleviation

Io vide tu surridente facie ante me

Pois le surriso dispare

e tu facie deveni frigide e sin expression

Illo deveni un muro impenetrabile

Tu non plus vole que io te tocca

Mi amor non plus pote fluer a te

Illo se arresta, deveni toto immobile,

perde su fortia e lento deperi

Tu vade via, reveni post longe tempore

Io sape ubi tu era, que il ha un altere

Io es consumite, finite, inusabile

Tu non plus me besonia

Io te lassa partir

nam io te ama

Si tu non trova felicitate con me

tu lo trovara presso un altere persona

Anque io debe crear un nove vita

del fragmentos del vita anterior,

con manos succutente, sanguinante

Lacrimas dilue le sanguine al pavimento

Esque unquam io de novo potera amar?

Esque amor non es solmente un preludio

al fuga de dolor e suffrentia?

Un belle overtura a un tragic opera?

***

Io specta le figuretta de Buddha

que tanto longe ha essite al fenestra

Calma e consolation flue verso me

Io ha un amico que nunquam disparera

Duo Bodhisattvas descende verso me,

un femina e un viro

Lor corpores es formate de luce

Le viro se placia a mi dextere latere

e le femina a mi sinistre

Le viro place su mano a mi capite

e le femina a mi corde

Lor fortia radia in me

Illes evelia le lumine intra me

que quasi era extinguite

Io perdeva le amor de un homine,

ma isto non importa, nam amor es un fortia universal

Io lo ha incontrate a tempores e placias inexpectate

A vices io lo ha passate

sin remarcar lo

Amor sin desiro es pur e belle

Illo porta felicitate e benediction

Forsan nos debe suffrer usque le die

quando nos comprendera iste veritate

Io te ama sin desiro

e dunque te pote quitar

Tu es un columba que pote volar a ubi tu vole

Nunquam io te possedeva

Mi manos cicatrisa

Le fragmentos comencia mover se mesme

e crea un mandala toto symmetric

que ha le beltate de un heliantho

Le Bodhisattvas lento ascende

a lor mundo celeste

ma le luce que illes nasceva intra me

continua radiar con le mesme fortia

Io me leva,

me torna

e vide un nove sentiero ante me

Un nove camminata attende

 

Tempore pro partir

Le vita se disintegra

como un corpore morte

Le membros ancora suffre,

ma le corde ja se arrestava

Quando le amor es extinguite

il non plus ha ulle fortia

que pote unir le homines

le quales le destino ligava

Pallidi le memorias del gaudiose dies

plenate de tenere verbos

Solmente remane silentio

e reguardos avertite

Ma cata fin es anque un comencio

Un nove amor attende in un domo remote

Le tempore pro partir ha venite

Deman toto se transformara 

 

Al summitate del turre

 

Tu sta al summitate de un stricte turre

que mesura mille metros de altura

Circum le turre se extende un ample plana

A iste plana sta tote le population del mundo,

un dense turba que non fini mesmo al horizonte

Tu senti como omnes te specta

Tu audi milliones, milliardos voces critante,

un distante, murmurante nube de sono

que se propaga al longe del enorme hordas

Tu pensa:

“Illes me celebra, illes me admira”

Tu te inclina verso le balustrada pro audir le parolas

Illes scande sempre plus rhythmicamente,

illes repete un sol parola

que subito extirpa tote le joia

e plena tu mente

con profunde desperation:

”Salta! Salta!”

 

Le via al urbe

 

Io nunc al fin (Ah!) ha tro-

vate post un die (Oh!) le

via sic que duce ben al

urbe multo pictoresc que

es secundo certes le plus

belle loco in le vaste

regno hemiboreal

 

Ballo febril in nocte autumnal

 

Ballo febril in nocte autumnal

Blau nude umbras

sub celo oceanic

Tu dansa ferventemente in jalne robas

Iste nocte tu es mi anima gemino

Que nos memora le Dea

sub su velo nebular

Amor periculose 

espaventa via grave recordationes

Detra le rocca scarpate

plumas ex alas cade liberemente

Isto esseva le quinte die

al montania del beltate 

 

Nocturno

Sex delicate aves spiritual
passa le luce del luna metallic
jectante umbras violette

Le dece-secunde nube
es visibile del fenestra del est
Le lustro del jardin
simila melle blanc

Tosto le crude pluvia
cadera como celere gladios
Io mira un molle persica
que pende del arbore
le plus inerte in tote le jardin

Micre verbos
ex le molliate bucca del jardinera
glissa in alto e me attinge
durante que le die
lento dice adeo

 

Traino existential

 

 

Io viagia per traino

trans le paisage del existentia

Le horas passa como tenue arbores

Le lacos del somno profunde

frigida le mente e lo porta pace

Celeremente domos passa

Io ha visitate multe domos,

incontrate numerose homines

Certe conversationes

io me recorda post plure annos

ma le majoritate es desde longe oblidate

Trans le fenestra io vide le celo

Con un oculo, le nubes reguarda nostre mundo,

le altere es dirigite in alto

Vidente collinas io formula un proverbio:

”Le pena del ascension del alturas

es gratificate per vistas dante sagacitate”

Io pensa del station final

Esque mi morte membros del familia

me attendera al platteforma

e me guidara a un village idyllic?

Io vide lor facies inter nubes

Le arbores susurra lor verbos

Forsan un nove traino nos attendera

e nos portara a un toto differente pais

Le arbores, domos, lacos e collinas passa

durante que mi digito caressa

le sol cosa constante:

le vitro de fenestra, que como cute invisibile

me protege del forte e frigide ventos

 

Le cadita del colossos

Abandonate colossos de briccas e beton

Illimitate rangos de fenestras clonate

Olim populate de multes,

nunc deserte, attendente destruction

Ancora un breve tempore

illos dara lor testimonio

del fallimento urban

Un manata de homines ruinate

tarda inter ruinas

Fenestras fracassate

Muros demolite

Esque le furia del tempore o del homines

infestava le domos detestate?

Fila post fila de disanimate domos con dece etages

Plan parietes, acute bordos

Fragmentos de vitro menaciantemente remane

in toto aperte fenestras

Subito le aere es lacerate de multe explosiones

Le gambas del colossos son battite via

e illos inopemente cade, como castellos de cartas,

in un tempesta de clasmas e pulvere

Lo que esseva edificate durante annos

es annihilate durante secundas

Certe domos cade,

alteres pote remaner

Multe destinos entra oblivion

ma pauc de illos es electe a fama

Illes que mori

crea placia pro illes que nascera

Anxiosemente le nubes dansa super le urbe

Alcun die cata domo cadera

Fulmines colpa le citate

como funeste omines

Pesantemente le urbe respira

Smog plena su bronchios

An illo ha crescite troppo?

 

Le pasta basta

Chronica publicate in Panorama in interlingua, no.6, 2018. Photo de Wikipedia

Como omnes sape, il es un facto que le italianos ama pasta. Il ha multissime formas de pasta, e multe de illos es ben cognoscite in tote le mundo. Certe variantes ha nomines que es facile a comprender, como spirali, que obviemente significa “spirales”. Le “i” e “e” al fin del nomines italian significa le forma plural masculin e feminin, respectivemente.

Ma que significa tagliatelle o spaghetti? Isto non es tanto obvie. Nos interlinguistas probabilemente pote divinar que tagliatelle refere al parola tagliare, taliar in Interlingua. Ma que es spaghetti? Isto veni del parola spago, que significa “tenue corda”. Spaghetto es le forma diminuitive, e spaghetti le plural (ancora diminuitive). Un finessa ulterior es que on pote adder mesmo plus de formas diminuitive o augmentative. Assi spaghettini es un forma mesmo plus tenue de spaghetti, e spaghettoni es le variante plus spisse.

Lasagna veni del parola grec laganon, via le forma latin lasanum, e significa casserola o marmita. Isto es logic, viste que le lasagna es preparate in casserolas.

Macaroni, in italiano maccheroni, probabilemente veni del parola grec makaria, que significa un bouillon de hordeo, usate pro commemorar le mortes. Ma le original signification del parola radice, makar, es plus optimistic: benedicte o felice.
Un etymologia alternative deriva maccheroni del parola italian maccare, in Interlingua martellar, rumper. Isto serea rationabile, date que le macaroni es taliate in micre pecias.

Fusilli veni del parola fuso, que ha le mesme signification in e italiano e Interlingua. Le nomine veni del facto que traditionalmente le fusilli obteneva lor forma per esser filate circum un bastonetto.

Que nos lassa le plus ben cognoscite nomines, e ora face le cognoscentia de alcun representantes inusual e peculiar del familia del pasta.
Il ha, per exemplo, le vermicelli. Isto es “parve vermes”. Le suffixo celli significa “parves”, cello es le forma singular. Le instrumento cello es un abbreviation de violoncello “parve violon”. Si vos cognosce alcuno que sona le cello, iste persona tracta un instrumento assatis grande, le qual es nominate “parve”. Lassante iste parve digression, que nos reveni al thema culinari:
Que pensa vos, esque “parve vermes” es un bon nomine pro pasta? Forsan non tanto mal como on poterea supponer, considerante que iste variante ancora existe!

Il anque ha le linguine, parve linguas, un forma applattate de spaghetti.
O prefere vos le stringozzi: “similar a cordones de scarpa”.
Pro le amatores del fiction scientific, il ha le marziani, le martianos. Le pasta resimila le antennas del martianos ex bandas designate.
Io finira con le pasta pro ver masculos: mostaccioli, “cosas simile al mustachio”.

Alora, cata persona pote trovar su forma favorite del pasta, mangiar lo con su sauce favorite, con su vino favorite, audiente su aria de opera favorite, sub le dulce sol italian. Le melior cosa es que le dulce sol italian es le mesme sol que nos omnes vide: alora, basta de parolas, que nos mangia pasta!