TEJO havas mil membrojn sed neniun AKSO-n

TEJO nun havas mil individuajn membrojn kaj grandajn planojn por la nova jaro. Tion rakontas Albert Stalin Garrido, la prezidanto de la asocio, en intervjuo de Libera Folio. La projekto por realigi la novan retejon kaj administran sistemon (AKSO), pri kiu TEJO okupiĝas jam plurajn jarojn, proksimiĝas al pretiĝo – sed daŭre ne klaras, kiam AKSO efektive povos esti lanĉita.


La evoluo de la membraro de TEJO ĝis 2021. Ankoraŭ mankas la laŭkategoria divido por 2022, sed laŭ TEJO la suma membrokvanto nun atingis 1 000.

Libera Folio: La kvanto de individuaj membroj de TEJO nun atingis milon. Kiel tio okazis, kaj de kie venis tiuj membroj? 

Albert Stalin Garrido: – Tiu kresko en individuaj membroj venis el pluraj fontoj. Ĝenerale TEJO nun estas organize multe pli stabila ol ĝi estis antaŭ pluraj jaroj, kaj nun ni rikoltas la rezultojn de pluraj sinsekvaj stabilaj estraraj mandatoj kiuj kapablis realigi pli konkretan agadon.  

– La plej impona el tiuj fontoj estis la membriĝo de plurdekoj da homoj okaze de Retoso 2022. Iuj homoj decidis membriĝi en TEJO eĉ tiel malfrue en la jaro nur por rajti partopreni kaj en Retoso kaj en la Virtuala Kongreso de UEA. Retoso en 2021 alportis al ni almenaŭ plurcent membrojn, kaj ni kredas, ke la samo okazis en 2022. La unua fizika IJK post la pandemio certe ankaŭ helpis, kaj konsidere ke pli ol 80 lokoj estis finance subtenitaj de diversaj projektoj, multaj homoj kiuj alikaze ne povus ĉeesti la eventon (kaj verŝajne ankaŭ ne membriĝi en TEJO) ricevis tiun oportunon. Ankaŭ en la reta hispanlingva enkonduka kurso kiun organizis Kolombia Esperanto-Ligo (KEL) ĉeestis multaj junuloj, kaj al kursfinintoj oni donacis subtenon per individua membreco en UEA-TEJO.   

– Laste, junuloj el ekonomie malpli avantaĝaj landoj daŭre estas (re)membrigataj senpage danke al la Fondaĵo Canuto de UEA. Ni povas memori, ke en 2021 la Komisiono pri Landa kaj Faka Agado lanĉis aparte sukcesan kampanjon al tutmonda membriĝo per tiu fonduso, kaj pluraj junuloj daŭre profitas de tiu financa subteno. 


Albert Stalin Garrido

Kiaj estos la ĉefaj aranĝoj de TEJO dum la venonta jaro? 

– Ni daŭrigas nian rekomencitan tradicion de fizikaj kongresoj per la 79-a IJK, kiu okazos de la 5-a ĝis la 12-a de aŭgusto en Lignano Sabbiadoro, Italio kune kun la 56-a ILEI-Kongreso kaj tuj post la 108-a Universala Kongreso en Torino. Ni ne forlasas, aliflanke, nian sindevontigon alirebligi TEJO-n al homoj de diversaj kontinentoj, kaj tie rolos Retoso kiel nia ĉefa reta evento de la jaro, en si mem havanta proprajn identecon kaj programon. Okazos ankaŭ niaj Kontinentaj Junularaj Konferencoj (KJK), iniciatitaj en la pasinta jaro, kiu estas serio da retaj kunvenoj por disvolvi la junularan movadon de ĉiu kontinento. 

Kio plia estas en la planoj de TEJO por la venonta jaro? 

– La organizo havas buntan planon, kiun la membraro povas anticipi de ĝi. Ni planas plivigligi nian kulturan kaj artan agadon post la tre sukcesa okazigo de la muzikalo “June kaj Kune” prezentita dum la IJK 2022 (kaj nun spektebla en YouTube). Kunlabore kun ILEI kaj UEA ni nun antaŭvidas pli da edukaj kaj sciencaj aktivaĵoj. Nia TEJO-Trejnistaro ankaŭ planas komenci retajn atelierojn por junuloj de la tuta mondo. Aperos ankaŭ la nova lingvopolitiko de TEJO kaj regularoj por fari TEJO-n kaj ĝiajn eventojn pli sekuraj spacoj kontraŭ seksperfoto kaj -ĝenado. Laste, ni ŝatus ankaŭ en 2023 enkonduki apartan diploman sistemon por rekoni junulojn kaj junularajn organizojn kies elstara agado multe kontribuas al la evoluigo de TEJO. Ĉion oni trovos en nia Realigplano 2022-2023, la plej ampleksa kaj kompleta en jaroj, publike legebla 

Ĉu vi scias kiam AKSO estos preta kaj lanĉita? 

– La nuna fazo de la laboro estas plani por la provlanĉo, kiam oni montros la funkciadon de AKSO en ĉiuj eroj kun la veraj membrodatumoj (malsame kiel antaŭe, kiam oni uzis nur testdatumojn). En tiu momento, ĝi efektive aspektos kaj funkcios ekzakte kiel ĝi devos por la vera lanĉo. Nur poste oni decidos pri la dato de plena lanĉo, ĉar influas tion multaj faktoroj krom la teknika preteco de AKSO mem (ekz. la kongresa sezono, trejnado de oficistoj en la sistemo ktp). Kvankam la laboro progresas bone, ni ne pretas doni publikan prognozon ĝuste nun.

En via anonco, vi diris ke TEJO estas en intertraktoj kun UEA pri la pago de 18 000 eŭroj por la salajro de AKSO-oficisto kaj pago de 30 000 eŭroj al TEJO post la fino de AKSO. Kiel fartas la interparoloj, ĉu estas malfacilaĵoj pri la ricevo de la mono? 

– La 30-mil-eŭra pago reprezentas la lastan duonon de la tuta pago, kiun TEJO devas ricevi je la fino de la AKSO-projekto, kaj ĝi okazos post la sukcesa plenumo de niaj kontraktaj respondecoj. Ni planas diskuti tion kun UEA post la provlanĉo, kiam ni estos liverintaj la pretan sistemon kaj ne antaŭvidos problemojn. 

– Kvankam ni sukcese petis al la Komitato de UEA la apartigon de tiu 18-mil-eŭra sumon por AKSO, ni ankoraŭ ne petis utiligi tiun monon. Ĉefe ni vidas ĝin kiel “asekuron”, por certigi ke decidoj post la fino de la kontrakto ne finance malavantaĝos al TEJO (ekzemple pro laborleĝoj ni ne povas tuj maldungi, do se oni decidus post la fino de la kontrakto ne plu uzi la samajn dungitojn, tio kaŭzus al ni grandajn financajn problemojn), kaj ke la portempaj financaj problemoj de TEJO ne endanĝerigos la tutan projekton.

Robert Nielsen

Li últim rendevú o esque rendevús es dangerosi?

Legendes del Sant Columba Catolic Internat Scola 1

Edition

Flor de Nive

2021

Prefacie

Li Sant Columba Catolic Internat Scola es un scola in li virtual munde del Duesim Vive (anglesi Second Life). Yo, Dorlota Burdon, es un del scolera ta. Sant Columba es un magic loc quel es situat al costa de Irland. Támen noi have scoleras e scoleros del tot munde. Li Sant Columba Catolic Internat Scola es un del max bon scolas del Duesim Vive desde mult annus.

In li serie Legendes del Sant Columba Catolic Internat Scola yo presenta curt racontas pri li vive in ti scola Quande yo jace in li lette del dormitoria del Sant Columba in li nocte yo audi li vente suffla. E quelcvez li vente narra a me legendes del scola.

Ti-ci raconta es scrit in li international lingue Interlingue (til 1949 Occidental) quel esset creat de Edgar De Wahl in li annu 1922. Mult mersí pro mi inspiration a omni scoleras, scoleros e instructores del Sant Columba Catolic Internat Scola in li Duesum Vive.

Vor Dorlota

Li últim rendevú o esque rendevús es dangerosi?

Noi havet denov li debatte-lecion in li scola. Li tema esset: „Esque scoleres che nor Sant Columba Catolic Internat Scola deve haver li permission por haver rendevús in li scola?“ Ironicmen li Yes-látere in li debatte esset representat de Senioretta Emily Pickery, un old celiba qui certmen nequande havet rendevús con púeres in su yunesse. Noi puelles subridet pri ti selection. Ma ne min ironic esset que Senioretta Shasta Brown, un african-american instructora con un colorosi passate, devet presentar li tese que por li scoleres rendevús ne es convenent. Self-comprensibil, li max grand parte de noi favorat in ti debatte Senioretta Emily, pro que noi volet reciver li jure haver rendevús in li scola. In nor scola noi ja have admínim du cuples e it esset notabil que exactmen ti-ci scoleres absentat se in ti-ci lecion.

Ma yo memora un cose. Shasta Brown regardat fixmen a me con su obscur ocules e dit: „Haver rendevús posse esser dangerosi. Ne oblivia to!“ Su ocules esset tam obscur quam carbon e to vermen timentat me. Naturalmen, noi puellas hihicat pri to secretmen, ma in li current del sequent evenimentes yo sempre deve reflecter pri ti-ci frase.

Un puella qui ne esset present in li debatte esset Polina. Ella esset de ost-europan orígine e nor scola es situat in Irland. Polina esset tre matur por su etá e ja esset infectet per li vírus quel porta li nómine pubertá. Ti flicca con li brun ocules e li rond cap ja havet un cordie-amico éxter li scola. Naturalmen to ne pleset al instructores, ma Polina rencontrat le éxter li scola, pro to it esset desfacil por li instructores impedir ti rendevús. Quelcvez ella forlassat li scola durant li nocte por vider su amanto, qui esset un yun artist con li nómine Floyd.

In ti-ci periode yo ancor esset un jorne-scolera. To significa que yo customalmen dormit in hem. Yo ancor ne havet un loc in li dormitoria. Li númere del locs in li dormitoria es limitat. It esset un frigid nocte in marte. Yo devet dormir in li scola in ti nocte, pro que yo ne posset retornar a hem pro li tre mal tempe. Esset un fort storm e it pluviat mult. Li tot public transporte esset interruptet. Esset ínpossibil por me forlassar li scola, ma quelc altri scoleres ancor successat ear a hem e quelc ja hat restat in hem che lor families por ti die. Pro to quelc lettes ne esset ocupat in li dormitoria por puellas e yo posset usar un lette ta. Yo tre rarmen pernoctet in li scola til nu. Talmen omnicos esset tre nov por me e yo esset tre excitat. Pro to yo ne posset indormir. Polina esset ínter li scoleras qui pernoctet sempre in li scola pro to ella esset un orfan. Ella esset ínter li poc scoleres qui esset present in ti obscur e stormosi nocte in li old abatia, quel esset nu un scola.

Yo ja jacet in li lette vigilmen por un long témpor. Li vente ululat éxter li mures del old abatia e yo audit strangi sones quam chuchotada e cries. Yo tirat mi lett-covritura súper mi cap por protecter me, ma bentost to esset tro calid e yo ne posset dormir talmen. Círcum minocte yo vermen sentit que me devet ear al closete. Yo ne volet usar li potte in li chambre. To semblat me infantil e nauseativ. Ma levar se pos minocte ex li callid lette por mover tra li obscur e frigid edificie de Sant Columba anc esset horribil. Li chambre balneari por puellas es un etage sub nor dormitoria. Pensante ancor pri to yo subitmen audit un brue. It esset ye li fenestre. Quo to esset?

Li altri puellas semblat dormir, un scolera mem roncat. Esque ellas ne audit ti brue? Ta! Yo audit it denov, ma in ti moment yo perceptet que anc un del altri puellas esset vigil.

It esset Polina! Ella mettet su vestimentes e levat se. „Esque tu audit ti-ta brue? Ad ú tu ea?“, yo chuchotat a ella. Ella aproximat se a me e subridet. „Pst! Yo va incontrar se con mi amanto. Ne excita te pro li brue. It esset Floyd, il jettat un silice-lápid al fenestre. To es li signal que il es ci e atende me.“ Yo subridet e pensat que to es vermen romantic. Esque un púer vell far to anc por me? Tre ínpropabil! Yo esset solmen un del mult blond puellas. Yo es in null maniere particulari e yo esset plu o min ignorat de multes ci in li scola til nu.

„Polina yo va sequer te til li duesim etage. Yo besona ear al chambre balneari“, yo chuchotat. Ella inclinat li cap: „Ma esse silent! Ne ruina mi rendevú!“ Yo inclinat li cap e noi ambi subridet in complicitá. Yo prendet mi pantufles. Polina ja mettet su jaque. Li altri puellas continuat dormir. Noi forlassat tam silent quam possibil li dormitoria. Subitmen yo audit li cri de un ul. To posse esser un ómine por un calamitá, ma yo ne es tro supersticiosi. Admínim yo ne esset til ti-ci nocte.

Noi vadat furtivmen tra li vacui coridor a bass. Ci noi vermen posset audir li sones del nocte mem plu clarmen. It semblat me que li hideosi creaturas del nocte atendet me éxter li scola. „Polina, ples ne ear ad éxter! It es dangerosi ta!“, yo petit mi scol-amica. Yo vermen havet un tre mal sentiment pri li situation. Noi ja ha atinget li etage sub li dormitoria.

Polina ridet: „It es solmen li vente, Dorlota! Li amore fa me fort. Yo ne time, pro que Floyd va protecter me. Ea al closete nu e ne humida li suol!“, ella dit a me e hihicat. Yo sentit un poc embarassat pro que Polina tractet me quam un bebé. „Til bentost, amusa te ben!“, yo adiat la rudmen. Su facie havet un revaci expression. It vermen deve esser bell haver un partner o admínim un rendevú. Yo sospirat e clúdet li porta del chambre balneari detra me audiente que Polina continuat ear a bass.

Quande yo hat finit mi „aferes“ in li chambre balneari pos yo hat lavat mi manus, yo esset vermen curiosi quo Polina fa con su amanto. Ergo yo eat tam pianimen quam yo posset al grand fenestre e yo regardat fixmen al tenebrositá serchante Polina e Floyd, qui esset un poc plu old quam ella.

Quo esset to? Un ombre movet tra li obscuritá! It esset Polina forlassante li scola. Ma to esset ancor un altri ombre! It celat se detra un arbuste, ma li ombre esset tre grand. Mult tro grand por esser un púer e it apen aspectet homal.

Li ombre movet se vers Polina! Ella hat tirat li capuce de su jaque ad sur su cap pro que it pluviat plu fortmen nu. Pro to ella ne posset vider ti-ci ombre movente vers ella. Yo apertet li fenestre por advertir la. Li storm sufflat tra mi blond capilles e li pluvie battet in mi facie. Yo criat tam sonorimen quam yo posset: „Polina! Forcurre! Rapidmen!“ Ma li storm esset tant bruiosi e glotit chascun son.

Yo audit li cri de un ul mixat con li cri de Polina quande li ombre captet la. Pro mi timore e li pluvie yo clúdet li ocules por quelc secundes. Tande omnicos esset obscur e yo ne posset vider alquem. Ú esset Polina? A ú li ombre forprendet la? Yo retrocurret in li dormitoria e celat me sub mi lett-covritura quam un litt infante. Yo tremet pro to quo yo just hat videt e ne solmen pro li frigore. Ma yo esset vermen fatigat e alquande yo indormit. Yo havet terribil cochemares pri to quo yo hat videt…

In li matine li sole brilliat. Esque omnicos esset solmen un cochemare? Esque Polina ha retrovenit? Yo palpebrat a su lette, ma it esset vacui. Yo vestit me rapidmen por li dejuné. Ante li dejuné yo curret al buró del scol-directoressa Victoria Temple.

Yo frappat al porta e ella regardat a me. „Intra!“, ella dit severimen. „Ho, li princessa de Yakutia, yo espera que tu ha dormit bon“, ella salutat me frigidmen e plen de ironie. „Bon matine, Seniora Temple“, yo salutat e cortesiat. Noi sempre devet cortesiar in li scola quande noi saluta un instructor secun li sant regules de Sant Columba. „Ú es Polina, Seniora Temple? Su lette es vacui!“, yo addit sin hante narrat to quo yo hat videt in li nocte.

Seniora Temple rugat li fronte e grimassat por un secunde fixante me con su blu ocules. „Pro quo tu questiona to, Senioretta Dorlota?“, ella volet saver. Yo respondet: „Su lette es vacui e yo videt la forlassante li dormitoria ho-nocte.“

„Yes, ella abandonat li scola, Senioretta Dorlora“, Seniora Temple dit sin explication e sin alquel emotion.

„E ella fat to durant li nocte sin narrar it a un altri scolera? Ella dit a me que ella have un rendevú con su amanto Floyd“, yo replicat hastosimen.

„Tu ne besona cuidar pri Polina, Dorlota. Polina esset adoptet de un cuple de Russia e ili ja ha forlassat Irland. Ella devet forlassar li scola ancor yer in li nocte. Li avion a Sant Petersburg departet tre tost in li matine. Polina esset tre felici pri to“, li blond instructor explicat a me con un firm voce.

„Yer in li nocte yo devet ear al chambre balneari, Seniora Temple. E yo videt tra li fenestre un ombre quel raptet Polina. Yo audit Polina criar éxter li scola quande li ombre captet la, Seniora Temple!“, yo narrat la con un alt voce pro que yo esset tre excitat.

Seniora Temple regardat fixmen a me: „To significa que tu forlassat li dormitoria durant li nocte sin permission. To es un punctu de punition por te. Yo regretta, Dorlota“, ella dit a me amusat.

Subitmen su regard devenit plu afabil: „Ma yo have anc un bon nová por te, Dorlota. Nu noi have un líber lette. To es tui chance por devenir un ver parte del Sant Columba Internat Scola, Dorlota. Nequí va ignorar te plu si tu habita in li dormitoria“, ella dit a me con un dulci voce.

„Ma quo es con Polina e pri to quo yo ha observat?“, yo questionat tristmen. Polina es mi amica e yo vermen cuida pri ella.

Li instructor levat se e un obscur ombre aparit sur su facie.

„Mentiona ti-ci nómine nequande denov, puella! Ella ha forlassat li scola! Ella es passate! Ella ne es plu un parte de nor scol-familie! Esque tu desira li lette o ne? Si no, noi have un long liste de aplicantes. Un altri puella va obtener it. Tu have quin secundes por decider!“

Yo inclinat li cap rapidmen e respondet: „Yes, yo vole haver li lette e dormir ci por devenir un parte del scol-familie, Seniora Temple.“

Li ombre sur li facie del scol-directoressa desaparit e ella subridet afabilmen, fórsan un poc tro afabilmen e ella dit a me con su max dulci voce: „Tu es un bon puella! Tu have li lette e noi oblivia li punctu de punition. Esque tu consenti, Senioretta Dorlotta?“

Yo glotit e inclinat li cap. Yo es confuset e ne posset plu reflecter. In mi cap esset un grand vacuitá. „Yes, mult mersí Seniora Temple“, yo dit. Yo cortesiat e yo forlassat li buró e plu tard yo comprendet que yo just ha tradit mi amica Polina por un lette in li dormitoria. E ne solmen por alcun, ma exactmen por li lette de mi amica Polina!

Yo nequande plu audit alquó pri Polina. Ella nequande scrit un lettre de Russia. Li altri puellas ne credet me quande yo narrat las to quo yo hat videt in ti obscur e stormosi nocte. Senioretta Anneke, un altri scolera, dit que ella pensa que Polina abandonat li scola pro su amanto Floyd e nu ili es juntmen. Secun li teorie de Anneke, Seniora Temple inventet li raconta con li russ familie por salvar li reputation del catolic internate. Nam un scolera qui fugit li scola con su amanto es un ver mal afere por li scola.

Ma ti-ci ombre ne esset li amanto de Polina e certmen it ne esset li nov familie de ella. Polina esset un orfan e nequí va serchar la. Ella mem ne esset de Irland. Li policie credet li explication de Seniora Temple. Noi anc nequande videt o audit plu alquó pri li amanto de Polina. It semblat que Floyd anc ha desaparit sin un tracie. E yo? Nequí credet me pro que yo es solmen un puella havante deci-du annus.

Chascun vez quande yo audi li vente yo deve pensar pri Polina. E qualmen yo vell posser obliviar la? Yo dormi in li lette de Polina! Ma yo ancor crede que éxter li scola in li obscuritá es alquí o alquó qui atende li scoleras qui have un rendevú. Fórsan yo alquande va saver to. E yo va continuar scrir ti-ci diarium. To es important por ti casu quande yo va har desaparit quam Polina. Per to alquó de me resta e vu posse serchar me in li obscuritá círcum li old abatia de Sant Columba.

Dorlota Burdon, Sant Columba, 28-im de marte 2021.

Atention cámera!

Li scolas esset cludet pro li pandemie. Yo esset in hem con mi minori sestra Mia qui esset du annus plu yun quam me e ella havet deciquar annus. Nor genitores devet laborar e noi esset sol in hem durant li jorne. To significat que yo quam seniori sestra devet anc cocinar e far li compras. To vermen ne esset facil.

Li instruction del scola solmen evenit per li internet. Noi ambi havet bon computatores e to funcionat bon. Li leciones de Mia sovente comensat plu tost quam li mi. Noi ja hat dejuneat e yo ancor havet témpor til li comense de scola. In ti matine yo volet usar li témpor por duchar, Mia ja havet un lecion un pro to nequí va molestar me in li chambre de balne.

In ti die yo vermen juit li calid aqua sur mi córpor. Yo nequande ducha frigidmen! Yo mem havet nu li témpor por lavar mi capilles. Quande yo hat finit duchar yo invelopat me in un grand rosi manu-toale. Subitmen yo perceptet que yo obliviat mi libre de matematica in li chambre de Mia. Yer yo hat monstrat a ella ti libre. Li problema esset que mi lecion de matematica va comensar in deciquin minutes e yo besonat li libre nu. Yo ancor devet repetir quelc págines del libre ante li comense di mi lecion.

In mi leciones de instruction per internet noi sempre decomutat li cámera del computator. Yo decidet que yo va ear tre pianimen e prudentmen in li chambre de Mia por aportar li libre de matematica. Yo solmen portat sur me li manu-toale, ma yo ne videt un grand problema in it.

Avan li porta del chambre de Mia yo ja audit li voce de su instructor de biologie, senior Molinero. Il esset un nov e yun instructor. Prudentmen yo apertet li porta del chambre e furtivmen vadet in it. Yo vadet tre lentmen pro que yo ne volet trublar mi sestra. Quande yo stat detra Mia yo regardat in li ecran del computator. Yo regardat fixmen a senior Molinero. Il esset vermen bell! On ne posset vider li altri scolanes, pro to yo esset cert que omni cámeras del scolanes e anc de Mia esset decomutat.

Ma subitmen senior Molinero regardat in mi direction ex li ecran. Il subridet e dit: „O noi have un gast. Ples salutar tui sestra de me!“ Mia tornat se e subridet maliciosimen. In ti momente un grand rision comensat quande omni scolanes fat li microfones activ. Li cámeras anc esset activ! Li tot classe de Mia e anc su instructor videt me presc nud avan li computator de Mia! Mi visage devenit rubi quam un tomate e yo saltat ex li area de cámera.

Yo criat a Mia: „Proquo tu have tui cámera activ?“ Mia ridet: „Quo tu fa in mi chambre? Tu es tant comic, Amanda! Noi deve sembre haver li cámera activ in li leciones de senior Molinero. Il es li sol instructor qui insiste pri to.“

Quande senior Molinero continuat su lecion yo decidet livar li chambre de classe. Por esser cert que nequí posset vider me, yo reptat quam un verme sur li planc-suol. To esset vermen tre humilant por me! Mia ridet li tot témpor. Furiosimen yo cludet bruiosimen li porta de su chambre detra me.

Qual catastrofe! Yo hontat me mult. Yo ínmediatmen mettet mi vestimentes. Pro quo yo ne fat it antey! Mi cordie palpitat rapidmen.

Quelc dies plu tard li scola apertet denov. It semblat a me que li tot scola ancor parlat pri ti eveniment. Li púeres del classe de Mia nu sempre ridet quande ili videt me in li scola, quelc mem sifflat o fat stult comentaries. Ma li max grav afere esset nu quande yo vide senior Molinero. Desde ti die il subride omni témpor quande il vide me e yo deveni chascun vez rubi quam un tomate.

Fratres e demones I

Finalmen vacanties! Li scol-annu finit e nu du semanes de sole, mar e plage con mi genitores in Hispania. Ma anc con mi juniori fratre David. Il have 10 annus e dunc esset quar annus plu yun quam me.

Regrettabilmen li favorit ocupation de David esset vexar su seniori sestra. E naturalmen mi genitores expecta que yo prende le con me a omni loc e que yo atente le e que yo sempre lude con il.

Pro to yo devet luder con il football in li ardent sole sur li plage. Durant noi ludet me esset ínatent, pro que yo regardat a un vermen atrativ púer sur li plage. Li púer hat just arivat con su genitores. Ma in ti momente it evenit. David tirat li balle con grand fortie directmen in mi facie. It vermen dolet mult e mi nase sanguat. Yo criat a mi fratre: „Esque tu es folli? Tu ha fat to con intention!“

David solmen grinat e respondet: „To solmen evenit, pro que tu ne atentet. Tu debe sempre gapar al púeres.“ Yo devenit incolerat e curret vers il. Il pensat que to es un amusant lude e ridet. Finalmen mi matre haltat me.

Mi matre dit: „Ples haltar Lena! Il ne ha fat it con intention. Púeres in li etá de David es tant feroci. To es li hormones. Tu deve comprender to, mi léporete!“ Mamá consolat me e auxilat me con li nase e bentost yo sentit me plu bon.

Yo trottat a mi stul por insolar me. Finalmen tranquilitá! David ne esset ta e yo havet témpor por me self. Anc mi genitores nu ne va fortiar me luder con li litt demon pos li eveniment con mi nase. Yo portat mi nov verdi bikini. Por svimmar yo sempre porta un costume de balne, ma ne por insolar me un bikini es plu bon. Yo sentit li calor del sole sur mi pelle. Mi pelle esset ancor tre pallid e yo frictet me con lotion contra li sole por ne reciver tro mult radiation del sole sur mi pelle. Yo surmettet mi oculares de sole, pro que li sole es tant lucid e yo volet leer poc.

Nu yo vermen volet usar li témpor por mi libre estival. Yo lee un tre romantic libre con li titul „Amore del estive“. Li heróe del libre esset Denise qui have 15 annus. Ella es un poc timid – tam quam yo. Denise es anc modest e plesent. Ella inamorat se in li tre sportiv Stepan qui es li max bon footballero del scola. Li roman esset tant romantic e interessant. Esque Denise vermen posse ganiar li cordie de Stepan? Yo posset totalmen identificar me con Denise pro que yo secretmen esset inamorat in un púer in mi scola, qui anc es un tre bon sportist. Ma comprensibil Marco ancor ne savet to, pro que yo anc esset timid.

Per leer in li sole yo devenit un poc fatigat. Lentmen mi ocules cludet se e yo revet. In mi reve yo esset juntmen con Marco. Il subridet a me e inbrassat me. Yo regardat in su blu ocules e esset tant felici. Yo mettet mi cap a su epol. Su bocca aproximat se vers mi bocca. Yo apertet mi bocca expectante su besa. Ma subitmen un grand unde venit ex necú. Strax yo avigilat me e devet constatar que yo esset totmen humid. Li frigid aqua gutteat de mi capilles. Yo criat e strax comprendet li cause de ti eveniment.

David stat avan me e ridet sonorimen. Il hat plenat su micri sittel de plastica e versat li aqua in mi visage. Nu omnicos esset humid, anc mi libre! Il dit ridiente: „Yo volet solmen impedir que tu recive un colpe de sole mi amat sestra. Yo ha salvat te!“

Nu yo totalmen perdit mi patientie. Yo comensat criar vermen sonorimen: „To es vermen suficent tu demonette! Yo va mortar te!“ David solmen ridet e curret vers mi mamá. Mamá venit vers me e questionat stultmen: „O Lena, quo ha evenit ci?“

Yo criat rabiatmen: „TO ESSET LI MICRI DEMON, QUI PRETENDE ESSER MI FRATRE!“

Ma mamá subridet: „O mi povri leporette, ma talmen es li púeres. To save li hormones … „

Yo ne posset audir ti stult excuses por ti demon. Sin un parol yo livat li plage e eat vers mi chambre in li hotel. Yo eat in li chambre balneari. Ta yo plorat por circa un hor. Vacanties con mi fratre es vermen li inferne. Necós sur li munde posse esser plu mal quam il.

Fratres e demones 2 – Li porta

Yo sentit me quam in li paradise. Mi nov amanto esset in hem con me. Noi esset sol in mi chambre e yo jacet in su brasses sur li lette. Bastian esset tant tendri. Nor labies serchat e trovat se, noi besat nos longmen e intensivmen. In li funde yo ascoltat romantic musica. Yo ha fat li musica mem un poc plu sonorimen, pro que anc mi genitores e mi juniori fratre David esset in hem. Self-comprensibilmen yo ha cludet per clave li porta de mi chambre. Dunc yo pensat que nequí posse turbar me e Bastian.

Noi esset solmen desde tre brev témpor un pare. Bastian lude in li football-equip de nor scola. Il hat ignorat me longmen e yo esset tro timid por monstrar a il qualmen yo sentit vers il. Ma ante tri mensus nor classe hat fat un excursion a Roma por un semane e nu noi es un pare! Il es mi unesim „ver“ amico. E nu yo esset in su brasses in mi chambre! It semblat me que mi reves ha devenit ver.

Mi genitores ha bon acceptat que yo have nu un amanto. Yo have nu quasi un oficial permission por haver un amanto. Li unic problema es mi juniori fratre David. Il have 10 annus e su grand dadá es mocar me. Desde il savet pri mi relation con Bastian, il fat stult remarcas pri noi. To es vermen maliciosi de il! Yo nequande esset tant felici in mi tot vive quam nu e il prova ruinar it!

Li manus de Bastian explorat mi ardent córpor. Noi caressat nos unaltru e yo sentit vermen un grand calore in me. Pro to yo deprendet mi t-camise. Bastian covrit mi ventre con su callid besas. Yo cludet mi ocules por juir su tendri tuchas. To titillat e excitat me. Mi cordie palpitat plu rapidmen e plu sonorimen. Esque to esset vermen mi cordie o un martelle? Yo inplongeat totalmen in li romantic musica e oblivat témpore e spacie.

Subitmen Bastian dit a me. „Esque tu ne audi li frappas ye li porta, Lena?“ Yo apertet mi ocules e regardat Bastian. Yo respondet ridiente: „Ne time Bastian! Yo ha cludet li porta per clave.“ Yo subridet e volet denov besar mi caro, ma in ti-momente yo audit un clave e li porta esset apertet. Ante que yo posset reacter mi juniori fratre David intrat li chambre e regardat fixmen a me. Il subridet pro que il videt me sin t-camise. Yo criat sonorimen quam un litt puella e provat covrir me strax per li litt-covritura. Adminim yo portat un sinushalter, ma li situation esset anc talmen suficent embarassant por me!

Yo criat furiosimen a mi stult fratre: „Quo tu vole e qualmen to posse aperter li porta?“ David explodet pro ridida e dit: „Yo volet solmen informar te e Bastian que li diné es pret. E se vu …“ It sequet un nov salve de rision. Finalmen il continuat: „… es pret, vu posse anc manjar con noi.“

Mi cap esset rubi quam un tomate e yo criat desperatmen: „O mult mersí! E quo es con li porta? Qualmen to posset aperter it?“

David subridet arogantmen a me e dit: „Quo tu vole, mi car sestra? Yo ha frappat vermen longmen, ma li terribil musica esset tre sonori e vu ambi esset tro ocupat.“ Il regardat me astutmen e dit: „Pro to yo ha prendet li duesim clave de mamá por tui chambre, mi car sestra.“

Yo respondet ironicmen: „Mult mersí, David. Sin te yo vell certmen morir de fame. Noi va venir bentost.“

David regardat a me seriosimen „O ancor un cose car sestra.“

Mi regardat incolerat a il: „E quel cose?“

Il respondet con un diabolic foy in li ocules: „It es vermen frigid. Yo recomenda a te metter denov tui t-camise. Yo pensa que anc papá e mamá vell preferer si tu manja con t-camise.“

Il es vermen un demon. Yo tre incolerat pro ti stult comenta. Yo prendet un de mi scol-libres e jettat it vers David. Ma il reactet rapidmen e fugit. Li libre ne atinget le, ma li porta, quel il hat cludet. Yo audit qualmen il descendet hastosimen li scaliere. Mi chambre es in li duesim etage de nor dom.

E Bastian? Il nu devet pensar que yo es un total idiota. Bastian sequet tacent nor conservation e subridet. It semblat a me que li tot situation esset tre amusant por il. Il solmen dit: „Tu es vermen dulci quande tu es incolerat.“ Yo ridet e besat le.

Durant li tot diné Bastian mocat me per su stult regardes. Ma bentost mi patre, Bastian e David comensat discusser eternimen pri football. To esset tre enoyant por me. Ma it esset plu bon que ili discusset pri football quam pri li embarassant eveniment in mi chambre. Fórsan yo joyat me tro tost, nam li véspere ancor esset long.

Pos li diné mi mamá petit me auxiliar in li cocina. Li munde es vermen ínjust. Solmen pro que yo es un puella yo deve sempre auxiliar in li cocina e mi fratre posset seder in li salon e continuat discusser pri football con mi amanto e mi patre. In quelc manieres omni mannes es vermen li sam! It es self-comprensibil por ili que noi quam féminas servir les e labora in li cocina. Anc mi car Basti es talmen!

Li véspere comensat tant bell e nu? Yo stat in li cocina e lavat li vases con mi matre durant mi amanto babillat pri sport con mi patre e mi fratre, qui es vermen un litt demon. David es solmen sur li munde por vexar me. Li vive ne es just, precipue si tu es un puella.

Ĉu japanaj anoncoj popularigas Esperanton?

La emerita japana entreprenisto Etsuo Miyoshi post multjara paŭzo rekomencis sian grandan reklaman kampanjon por Esperanto en eŭropaj gazetoj. La kostegaj anoncoj tamen estas neprofesie fasonitaj kaj laŭ iuj prijuĝoj povos eĉ malutili.


La supra parto de anonco, aperinta en Frankfurter Allgemeine Zeitung la 26-an de januaro.

Denove en tagaj gazetoj de eŭropaj landoj aperas tutpaĝaj, kostegaj anoncoj kiuj celas popularigi Esperanton. La anonckampanjon financas la konata japana entreprenisto kaj mecenato Etsuo Miyoshi, kiu persone decidis pri la enhavo de la anoncoj.

La anoncoj laŭ la ĝisnunaj informoj aperos en Germanio, Francio kaj Pollando, entute sepfoje. Fine de januaro jam aperis tutpaĝaj anoncoj en la prestiĝaj gazetoj Frankfurter Allgemeine Zeitung en Germanio kaj Le Monde en Francio.

Ŝajnas tamen dubinde, ĉu la tre verdaj anoncoj havos pli da sukceso ol la antaŭaj kampanjoj de Miyoshi.

– Estas senutile debati inter ni pri la enhavo de la anonco. Eĉ se ĉiu el ni estas konvinkita, ke li farus tre pli efikan anoncon, tio ne estas ebla sen financanto de la afero. Do, ni provu utiligi tion, kion ni havas kaj danki Mijoŝi-n, skribis Renato Corsetti en la reta diskutejo UEA-membroj.

La antaŭa multjara ĝenerala direktoro de UEA, Osmo Buller, ŝajne opinias, ke la anoncoj povas eĉ malutili al Esperanto:


La anonco en Le Monde la 27-an de januaro.

– Mi kuraĝas spiti la admonon de Renato ne diskuti pri la enhavo de la anonco, por diri, ke la anonco plifortigas la bildon de eksteruloj pri esperantistoj kiel sekto, li skribis en UEA-membroj.

Laŭ Corsetti ne indas debati pri la enhavo, ĉar tia debato nenion ŝanĝus:

– Dum unu jaro kelkaj el la plej normalaj esperantistoj, kiujn mi konas, provis vane sugesti malsamajn tekstojn. Ĉiu el ni, kaj ankaŭ Ecuo, havas siajn firmajn ideojn pri la plej bona maniero prezenti Esperanton.
Ni esperu, ke la efikoj estos pli bonaj ol malbonaj.

La nuna ĝenerala direktoro de UEA, Martin Schäffer, ne havis altajn atendojn pri rezultoj:

– Bone planita kampanjo altigus la efikecon multoble. Nun restas al mi nur via espero, ke la efikoj estas pli bonaj ol malbonaj. Mi tamen dubas. En la lastaj tagoj neniu skribis; malmultaj registriĝis kiel “Amiko de Esperanto”.

Lu Wunsch-Rolshoven aliflanke proponis konsideri, ĉu eble ĝuste inter sektuloj oni pli facile povus trovi novajn adeptojn de Esperanto:

– Interesa opinio, tio pri sektoj. El varba vidpunkto ni nun eble demandu nin, kiu procentaĵo de la loĝantaro ŝatas iujn sektojn. Eble estas du ĝis kvin procentoj kaj eble tie troviĝas plia celgrupo por nia varbado, ĉar ja supozeble sektuloj estas homoj, kiuj kapablas agi sendepende de antaŭjuĝoj de la socio.

Etsuo Miyoshi mem estas ano de la religio Oomoto, kiu subtenas Esperanton. Li mem eklernis kaj ekŝatis Esperanton en 1995. Ekde tiu jaro li ankaŭ financis la gravan subvencion Cigno, kiu dum 17 jaroj estis aljuĝita al diversaj esperantistaj agadoj.

Baldaŭ li decidis krome kontribui al la diskonigo de la lingvo per anonckampanjoj en eŭropaj gazetoj.

La unuaj anoncoj aperis jam komence de la 2000-aj jaroj. Poste, en 2005, aperis anoncoj en kvin ĵurnaloj en novaj landoj de EU. En 2006 la tutlanda franca gazeto “Le Figaro” publikigis tutpaĝan anoncon kun intervjuo de la konata socilingvisto Robert Phillipson pri Esperanto kaj la sorto de la eŭropa multlingveco.

La rezultoj estis limigitaj, sed Etsuo Miyoshi daŭrigis la kampanjon en 2008, kaj refoje en 2010.

Poste li dum iom da tempo turnis sian atenton al subtenado de informa agado entreprenata de landaj asocioj, pere de la premio Cigno, kiu anstataŭis la antaŭan subvencion. La unuan premion Cigno en 2012 ricevis Esperanto-Asocio de Britio.

Samjare en intervjuo de Libera Folio Etsuo Miyoshi rakontis, ke li esperas je fina venko de Esperanto en Eŭropa Unio:

– Elekto kaj koncentriĝo estas la vojo al sukceso de ĉia agado. Mi kredas, ke ŝanco de Fina Venko estas nur en EU, ĉar ĝi influos poste al la mondo.

Li tiam proponis, ke UEA sukcesigu Esperanton en Eŭropo, uzante sian kapitalon por ripetaj gazetaj anoncoj. Tion UEA ne faris. Ŝajne tial li nun decidis refoje mem provi.

La prezo de tutpaĝaj anoncoj en grandaj eŭropaj gazetoj estas sveniga, kaj sendube precipe en la reta epoko facile eblus trovi multajn manierojn uzi ĝin kun pli granda utilo al Esperanto. Martin Schäffer ekzemplis per malgranda anonc-kampanjo de Meksika Esperanto-Federacio en Facebook, kiu laŭ li rezultis en aliĝo de sep personoj al pagenda kurso, kaj tiel eĉ estis profitiga.

– Kion do diri pri la nuna reklamado, kiu kostas cent-milojn, li demandis en UEA-membroj.

2023-01-21 – 2023-01-25 – Latinizata nomina nove in nuntiis sæpe audita

Germania:
Brokstedtum – locus
Olaus Scholcius – cancellarius fœderalis
Anna Lena Virbaca – ministra rerum externarum

Francia:
Chassieum – locus

Suecia:
Paulus Jonson (-is) – minister defensionis
Erasmus Paludanus – vir politicus

Britanniæ:
Victora Prentis (-is) – femina politica
Patricius Sandrus – miles

Hispania:
Algeciras (-atis) – locus

Estonia:
Marcus Ladarius – legatus

Bosnia et Herzegovina:
Boriana Christa – femina politica

Nova Zelandia:
Hyacintha Ardenna – ministra prima pristina
Cynthia Cirra – gubernatrix generalis
Christophorus Hypocinus – minister primus

Civitates Fœderatæ Americæ:
Alpha Luna Bayus – locus
Josephus Bidenus – præses
Houstonius – locus
Montereius Parkus – locus
Hus Canus Tran, -is – interfector

Ucraina:
Odessa – locus
Solidarius – locus
Cyrillus Vladleni filius Timoshencus – officialis
Zaporizia – locus

Rossia:
Vladimirus Georgii filius Lipaëvus – legatus
Michaël (-is) Valentini filius Vanninus – legatus

Israël:
Aria Macholopus Deri (indecl.) – minister rerum internarum
Beniaminus Natanius – minister primus

Argentina:
Raphaël (-is) Grossus – legatus

Turcia:
Constantinopolis (-is) – locus
Receptus Tayyipus Erdoganus – præses
Pera – locus

Brasilia:
Julius Cæsar (-is) Arrudæ – miles
Ludovicus Ignatius Lula Silvæ – præses
Thomas (-æ) Michaël (-is) Riberius Paiva – miles

Japonia:
Kobea – locus
Ursus Mons – locus

Azerbajdzhania:
Qusar (-is) – locus

Peruvia:
Machus Picchu, -us – locus

Libanus:
Berytus – locus
Tariqus Beitir (indecl.) – judex
Tripolis – locus

Irania:
Mahsa Amini (indecl.) – femina

Sinæ:
Hongcongum – locus
Pechinum – locus

Philippinæ:
Urbs Cavitatis – locus

Algeria:
Aynus al-Daflæ – locus

Syria:
Halab (-is) – locus

India:
Lachinauus – locus

Camerunia:
Martinianus Zogus – diurnarius

Corea Septentrionalis:
Pyongyangum – locus

Pakistania:
Miyanus Muhammadus Shahbazus Sharif (indecl.) – minister primus

Æthiopia:
Shira – locus

Tanzania:
Samia Sulucha Hassana – præses
Johannes (-is) Magufulus – præses pristinus
Mwanza – locus

Yemenia:
Al-Majaza – locus

2023-01-23 – Legatorum expulsio in Estonia et Rossia

800Estonia nuntiavit expulsionem Vladimiri Georgii-filii Lipaëvi, legati Rossici Tallinnæ, ut responderet expulsioni Marci Laidre, legati Estonici Moscuæ, propter “degradationem” relationum. Ambo legati dimittent munus suum die septimo Februarii. Edgarius Rinkevits, minister rerum externarum, Lettonicarum, dixit “ex solidarietate cum Estonia, Lettonia degradabit relationes diplomaticas cum Rossia ex die vicesimo quarto Februarii, exigens ut Rossia respondeat similiter”. (RU)

Claves blanc

 

Digitos dansa, joca e ambula

al claves blanc del piano

Le claves nigre es dur pilares

le quales illes evita

pro non ferir se de novo

Diatonic melodias parallel,

alternante accordos arpeggiate

Nusquam chromatica

o modulationes es vidite,

nulle dieses o bemolles

Del magnific fenestra panoramic

del sparsemente mobilate camera

on vide le luna blanc e le nubes

Le sol del alba es al dorso del domo

e le neo-eveliate vicos del village

appare in calide colores

Forsan le piano es un poco disaccordate,

ma isto non preoccupa le pianista

Perfection es por personas pavorose,

non pro illes como le cygno blanc,

que batte su albe alas

in porose, blancastre nubes

sub le luminositate del luna del aurora

Tri usonanoj diskutas persone

Ĉu Esperanto estas sekto? Ĉu tradukado estas mensogado? Kaj kiuj libroj en la ”Baza legolisto” efektive estas legindaj? Jen kelkaj demandoj, kiujn starigas la podkasto ”Usone persone”. Ni petis Hans Becklin rakonti pri la elsendo.


Hans Becklin dum komitata kunsido.

Libera Folio: Kiajn avantaĝojn laŭ vi havas la podkasta formo?

Hans Becklin: – Kiel aŭskultanto, mi trovas podkastojn konvenaj plurkiale. Unue, ili ĝenerale estas senpagaj kaj aŭtomate aperantaj en podkastilo – aboninte ilin, oni ne devas daŭre serĉi ilin, malkiel multajn specojn de informoj, kiujn oni devas postĉasi. Due, ili restas haveblaj longe, kaj oni povas, se pasia kaj interesata, ekŝati podkaston kaj traaŭskulti ĝian tutan katalogon facile. Tio povas esti ampleksa! Mi mem eksekvis podkastojn meze de la unua jardeko de nia nuna jarcento, do dum pli ol unu duono de mia tuta vivo. Podkasto tiel malnova, eĉ se malregula, povas havi amason da epizodoj! Trie, ili povas fokusiĝi pri io tre specifa – multe pli specifa ol televid-programo, ekzemple, kies multekosteco kondiĉas vastan akcepton. Tio kreas bonan etoson, kiu igas la homojn pasiaj kaj engaĝataj. Kiam mi trovas podkaston, kiu traktas temon aparte karan al mi, estas kvazaŭ mi ektrovus en mia urbo miraklan tavernon, kie ĉiuj almenaŭ unuflanke similas min. Kia ĝojo!

– Kiel podkast-kreanto, mi trovas la formon tre avantaĝa. Ne estas tre multekoste krei podkastojn – se oni povas akcepti mezbonan sonkvaliton, oni fakte povas registri podkaston per sia poŝtelefono. La sistemoj por registri, munti, kaj disŝuti, kiujn ni uzas por Usone persone, estas senpagaj. Oni povas krei laŭ sia propra ritmo, fidante, ke la aŭskultantoj kaptos la epizodon, kiam ajn ĝi estos preta. Kaj oni povas elekti tre specifan temon – eĉ en malgranda komunumo kiel Esperantujo – kaj fidi, ke la ĝustaj homoj trovos vin.

Kial vi decidis fari regulan podkaston?

– Same kiel multaj projektoj en Esperantujo, tiu ĉi fontas el pasio kombiniĝanta kun profunda amikeco. Rafa Nogueras kaj mi de longe konas unu la alian, estante pli-malpli kovitaj de la sama, kreskanta Esperanto-movado en Usono antaŭ 7-8 jaroj. Ambaŭ el ni regule partoprenas NASK, kiu estas en Usono ne nur kursaro sed ankaŭ nia ĉefa evento. Simile, ni interesiĝas pri beletro, verkado, tradukado kaj la Esperanta kulturo, kaj ofte korespondas pri ĉio ĉi inter NASK-oj.

– Brandon Sowers, pli longdaŭra Esperantisto el Atlanto (kvankam similaĝa kiel Rafa kaj mi) reaktivis dum la pandemio aparte en tiuj ĉi kampoj. Rapide mi kaj Rafa aparte amikiĝis kun li, kvankam dum sia nova epoko de esperantismo Brandono loĝas konstante ekster Usono – unue en Barbado kaj nun en Portugalujo. Ni de pli ol jaro kritikas kaj komentarias la verkojn de la aliaj kaj babilas preskaŭ ĉiutage per privata grupo en Telegramo.

– Nur unu fojon de la amikiĝo ni tri fakte estis fizike samloke – dum la plej lasta Universala Kongreso en Montrealo. Tiam, kadre de diskutoj jen en kunvenoj, jen en trinkejoj, ni komencis pensi pri nova podkasto – io forte enradikiĝinta en la Esperanta kulturo, lingve elstara, kaj familiara. Ni rimarkis, ke mankis en Esperantujo babil-podkasto, kiu plenumus ĉiujn el tiuj ĉi kondiĉoj. (Plurajn podkastojn mi mem ne povas rekomendi al miaj Esperanto-lernantoj pro konsekvencaj, bazaj eraroj, kvankam mi mem trovas la podkastojn amuzaj kaj ŝatindaj.) Do, anstataŭ vei pri manko, ni decidis kunkrei tion, kion ni volis. Kaj ni rapide rimarkis, ke fakte ne nur ni avidas ion ĉi tian.

Ĉu foje vi havas gastojn?

– Jes, sed ni havas tri ĉefajn kriteriojn: gasto povu prezenti ion gravan al Esperantujo, estu preta paroli kun ni kvazaŭ ni estus ĉirkaŭ tablo en trinkejo, do sufiĉe neformale, kaj parolu Esperanton simile bone kiel ni, por konservi la kvaliton de la elsendo kaj ĝian taŭgon por progresantoj. Ĝis nun ni bonvenigis plej ofte nian amikon Stela Besenyei-Merger. Nia triopo tamen restas la kerno, kaj ni ne volas transiri al plene gastiga podkasto, kvankam gasto faciligas la pretigadon (ĉar tiu prezentas la ĉefajn informojn kaj ni simple respondas).

Kiom da aŭskultantoj kutime havas la eroj? 

– Nuntempe, nova epizodo du semajnojn post sia apero ĝenerale estas aŭskultita 400 fojojn. Do sufiĉe multe! Ni dissendas la podkaston per RSS-fluo, kiun oni povas kapti per ajna podkaptilo, kaj ankaŭ per YouTube. Mi antaŭvidas, ke la nombro daŭre kreskos – ĝis nun, unu duono de niaj aŭskultantoj troviĝas en Usono, lando ĝenerale marĝena en Esperantujo.

Kiu ero ĝis nun estis plej populara?

– Eble ne surprizas la legantojn de Libera Folio, ke plej aŭskultita ĝis nun estas la epizodo Ĉu Esperanto estas sekto?!, kiun niaj samideanoj pli ol mil fojojn aŭskultis! Ni provis en ĝi nek dampi la proprajn opiniojn, nek kritiki senbaze aŭ tro persone (spite la nomon de la podkasto).

Kiujn podkastojn vi mem regule aŭskultas?

– Kiam mi estis freŝa Esperantisto antaŭ preskaŭ jardeko, mi multe aŭskultis la podkastojn Kern.punkto kaj Varsovia Vento – fakte, dum mi kuiris vespermanĝon aŭ purigis mian apartamenton, mi preskaŭ ĉiam aŭskultis unu el ili por akrigi mian senton pri parolata Esperanto. Nun, aŭskultinte la tutan katalogon de jamaj epizodoj, mi ne sentas min same fidela al tiuj, kvankam mi daŭre ĉion aŭskultas. Alia projekto, kiun mi tre ŝatas, estas Fremdulo, kvankam tiu lasta ĉesis regule aperi antaŭ jaro.

– En la angla lingvo, mi emas aŭskulti podkastojn pri aktualaĵoj, ĝenerale en mia aŭto survoje ien. Same kiel la plej granda nombro da usonaj podkastemuloj, mi sekvas The Daily, produktatan de la landa ĉefĵurnalo The New York Times. Mi aldone tre ŝatas Freakonomics, Lingthusiasm, the Allusionist, kaj la podkaston de Duolingo por lernantoj de la hispana. Ĉiuj el tiuj ĉi, tamen (eble flankenmetante Lingthusiasm) celas ion pli profesian, kun multe da muntado, scenaroj, fona muziko, kaj tiel plu. Sed ili havas pli grandan stabon – kaj ankaŭ per sia produkto lukras. Ni simple umas triope de tempo al tempo, kaj registras tion por niaj amikoj.

Ĉu podkastoj laŭ vi iugrade transprenas la rolon de radiaj elsendoj en Esperanto?


Emblemo de la podkasto.

– Honeste dirite, frue en mia Esperantisteco eĉ la tradiciaj elsendoj komencis dissendi per podkastoj, sed ne ĉiam same lerte, kiel oni farus kreante ion plene novan. Do mi ne nepre scipovas kompari la oran epokon de la Esperanta radio al la nuna podkasto-periodo; por mi, neniam estis agordado de kurt-onda ricevilo por kapti la akcentatan Esperanton de iu fremdulo.

– Sed indas demandi, ĉu la pli formala formo uzata de la naciaj radioj (eksaj kaj nunaj) de Pollando, Kubo, Ĉinujo, Vatikano, ktp kongruas kun la ĝenro podkasto. Mi dirus, ke ne – ili simple adaptiĝas al la teĥnologio, ne mem tajlante sin al la ĝenro. Tion oni atendus – simile en Usono la plej popularaj podkastoj je la komenco estis radio-programoj, kiujn oni povis per podkastado kapti laŭ la propra ritmo, anstataŭ dependi de horaro. Tio estis iu meza fazo, kaj evidenta plibonigo. Sed ĉesigi la evoluadon en tiu transira fazo estus erare.

– Por mi, do, ne temas pri transpreno de ajna informa (aŭ propaganda) rolo – temas pri la kreado de tute nova ĝenro, kiu malpli utilas al unudirektaj registaraj deziroj, sed pli kongruas kun la bezonoj de la nuntempa Esperanto-komunumo. Iu izolito, sen loka klubo (aŭ eble kun loka klubo plena je krokodiloj) povas per podkastoj en sia domo sperti bonkvalitan, viglan Esperanton kun malpli da pretendoj pri pompo kaj graveco. Eĉ en la epoko de radioelsendoj, oni ofte devis iri al kongreso por tion ĉi ĝui. Kaj nia podkasto ne estas unudirekta – fakte, inspiras nin ofte sugesto aŭ komento de aŭskultanto, kiu ampleksiĝas en nia pretigado ĝis temo taŭga por epizodo. Ni eĉ sendas al demandintoj, kies demandojn ni uzas en la podkasto, glumarkon!

2023-01-21 – Libertas politica in Tanzania

06a20000-0aff-0242-6167-08dafbc52004-w1023-r1-sFactio pro Democratia et Progressu – factio Tanzaniensis opposita, quam Freemanus Mbowus (Freeman Mbowe) ducit – demonstrationem politicam in Mwanza organizavit. Hoc erat prima demonstratio postquam præses Panafricanista Samia Suluhu Hassana (Samia Suluhu Hassan) abolivit prohibitionem conciliorum politicorum, quam Hassanæ prædecessor Johannes Magufulus (John Magufuli) – etiam Panafricanista – introduxit. Milia hominum in Furahishis campis (Furahisha grounds) congregabant. (TZ)

2023-01-19 – Nova lex de æqualitate virorum et mulierum in Monte Leonino

6134123503506830844Montis Leonini præses Julius Maada Bio legem de æqualitate virorum et mulierum signavit, quæ mandabat ut negotiatores tres ex decem operarios mulieres haberent. Lex etiam quattuordecim hebdomades licentiæ pro partu et æqualem mercedem promittebat. “Gaudebamus hodie, quia initium factum est pro melioratione politica, sociali, et œconomica mulierum et puellarum in Monte Leonino,” dixit Sara Ndimawa Adams, quæ caput est Fori Mulierum Montis Leonini. (SL)

2023-01-18 – Militantes Islamici occisi sunt a custodibus in Kenya

2013923184651127580-20 Decem militantes gregis, quæ Juventus (ash-Shabāb) appellatur et cui Caidatum (al-Qāʿida) favet, occisi sunt intra expeditionem custodum Kenyensium in Galmagala Kenyæ, postquam ista grex quinque cives per bombam in via juxtim occiderat. Arma propulsoria et machinationes explosivæ inventæ sunt. Forum Westgatis (Westgate Shopping Mall) in Nairobia, capite Kenyensi, anno bis millesimo decimo tertio ab ista grege insultatum est et sexaginta septem homines occisi sunt. (KE)

2023-01-18 – Helikoptere fala in Ukraina

7650141420546206890Dekquar homes ha mori e duanti sink ha bli lese, pro ke un helikoptere had fala a sur un infante-skole in Brovari, un preurbe de Kiyev, li chef-urbe de Ukraina. E homes in li helikoptere e homes sur li suele ha mori. Li dukteraro del ministerie del aferes interni es inter li morites: li ministro Denis Anatoliyovich (Anatolyevich) Monastirskiy, li viseministro Yevheniy Volodimirovich (Yevgeniy Vladimirovich) Yenin e li sektretario statal Yuriy Olehovich (Olegovich) Lubkovich. (UA)

2023-01-17 – Proses paksik in Etiopia

2022-04-27-T080102-Z-1397832095-RC2-YQS9-YESR9-RTRMADP-3-ETHIOPIA-CONFLICT-AFAR-EXPLOSIVESIn diurn lundiik, forsi spesial de region Amhara, keli es suportator de guvarnatorel federasionik etiopian, av anunsied sue retirasion eks Tigray, region visin. In ist seman, rebeli de Tigray av komensed dimisionar sue armi pesant, sub inspektasion de tutel. It es eksekutasion de akord paksik, suported per Union Afrikan, intr guvernatorel etiopian e Organisasion pro Librifikasion Poplik de Tigray. If ist akord esero eksekuted, guer sivil in Tigray finiero po du anui. (ET)

Biblioteko Hodler iros al Pollando

La estonteco de la biblioteka kolekto de UEA nun ŝajne estas sekurigita. La restanta parto de la kolekto de Biblioteko Hector Hodler estos transdonita al la Pola nacia biblioteko en Varsovio.


La Pola nacia biblioteko en Varsovio. Foto: Adrian Grycuk CC.

UEA kaj la Pola nacia biblioteko atingis principan interkonsenton pri la transdono de ĉiuj restantaj materialoj de Biblioteko Hector Hodler. Laŭ la kontrakto ĉiujn kostojn de pakado kaj transporto pagos la Pola nacia biblioteko.

Gravan rolon en la sekurigo de la transdono havis la antaŭa prezidanto de UEA, Mark Fettes, kiu partoprenis la intertraktadojn kiel direktoro de CED. Li afable konsentis respondi al kelkaj demandoj de Libera Folio.

Libera Folio: Kiuj estas la bazaj kondiĉoj de la transdono? Ĉu ili iel diferencas de la kondiĉoj, laŭ kiu parto de la bibliotekaj havaĵoj estis transdonitaj al la Aŭstria nacia biblioteko?

Mark Fettes: – La Pola Nacia Biblioteko havas sian propran ŝablonon por tiaj interkonsentoj, kiun ni adaptis kelkloke laŭ la modelo de la kontrakto kun Vieno. Unu el la plej gravaj punktoj por ni estas ke la kolekto konservos sian nomon kaj integrecon – ĝi restos “Biblioteko Hector Hodler” kaj estos tiamaniere trovebla kaj serĉebla per la biblioteka katalogo.


Mark Fettes

– Same kiel en Aŭstrio, temas pri plena transdono de ĉiuj materialoj, kun tia kondiĉo, ke se iam la Pola Nacia Biblioteko rezignos pri iu parto de la kolekto, UEA povos rehavigi ĝin aŭ transdonigi ĝin al tria partio. Sed kompreneble neniu antaŭvidas, ke tio reale okazos. En ĉiuj niaj intertraktoj montriĝis, ke la Biblioteko alte taksas la signifon kaj valoron de la kolekto kiel tuto, kaj intencas ĝin profesie konservi kaj alirebligi por la longa daŭro. Tiel estas dirite ankaŭ en la kontrakto.

Kiam kaj kiel la transdono povos okazi?

– La fizika transdono devas esti aranĝita kunlabore inter la Biblioteko kaj la Ĝenerala Direktoro – nome, la Biblioteko sendos homojn al Roterdamo por la pakado kaj etikedado de la materialoj. La intenco estas, ke tio okazu laŭeble baldaŭ, sed ni ankoraŭ ne havas definitivan daton. Ja temas pri granda laboro, ĉirkaŭ 160 laborhoroj laŭj la takso de Bernhard Tuider, kiu detale konatiĝis kun la kolekto en sia rolo por la Aŭstria biblioteko.

Kia estis via rolo en la traktado?

– Kiam mi konstatis, ke la aranĝo kun Vieno sekurigis nur ĉ. 5% de la kolekto, mi konkludis ke CED devus fari ĉion eblan por trovi adekvatan hejmon por la restantaj materialoj. Fakte tion jam sufiĉe emfaze argumentis Humphey Tonkin, kiu kiel antaŭa CED-direktoro daŭre konsilas al la nuna CED-estraro.

– Pritaksante la eblojn kun li, Bernhard Tuider kaj Pascal Dubourg-Glatigny – tri spertuloj, kiuj kombinas bonan konon de la Biblioteko Hodler kun kompreno pri la bezonoj de esplorbiblioteka prizorgo – ni identigis la Polan nacian bibliotekon kiel plej taŭgan solvon. En tiu ni havis ankaŭ plenan subtenon de la UEA-estraro kaj la Ĝenerala Direktoro. Feliĉe tiu vojo montriĝis fruktodona.

2023-01-15 – Attacco in le Republica Democratic del Congo

000-19-W3-FB Cinque humanos ha essite occise e dece-cinque ha essite vulnerate, postquam un bomba habeva explose in un ecclesia pentecostal in Kasindi in le Republica Democratic del Congo. On crede, que le attacco ha essite execute per jihadistas del Fortias Democratic Alliate. Iste gruppo comenciava como un insurrection in Uganda, mais postea illo transferreva se al Republica Democratic del Congo e implicava se con le Stato Islamic. Kasindi jace juxta le frontiera ugandese. (CD)

2023-01-14 – Electio præsidalis in Cechia

Andreas Babishus et Petrus Pavelus

Epok prim de selektasion presidentik av esed fasied in Cekhia in diurn saturndiik. Miloš Zeman (ISTP), president usksitempik, kel es representant de fraksion sinistristik-konservistik, no potes esar reselekted. Petr Pavel (ISTJ), kandidat de fraksion dekstristik-progresistik, av ganied trideskuink sentimi de voti. Andrej Babiš (ENTJ), kandidat nov de fraksion sinistristik-konservistik, av ganied nemulte minu ma et trideskuink sentimi de voti. Ili konkurero in epok sekund.

La unua etapo de la elektado de la prezidanto okazis en Ĉeĥio. Miloš Zeman (ISTP), la ĝisnuna prezidanto, kiu reprezentas la maldekstristan-konservistan frakcion, ne plu povas reelektiĝi. Petr Pavel (ISTJ), kandidato de la dekstrista-progresista frakcio, gajnis tridekkvin centonojn de la voĉoj. Andrej Babiš (ENTJ), nova kandidato de la maldekstrista-konservista frakcio, gajnis iomete malpli sed ankaŭ tridekkvin centonojn de la voĉoj. Ili konkursos en la dua etapo.

Li prim etappe del election presidential ha o(c)curret in Tchekia. Miloš Zeman (ISTP), li tilnui presidento, quel representa li fraction levulistic-conservativ, ne posse esser reelectet. Petr Pavel (ISTJ), un candidato del fraction dextristic-progressivistic, ha ganiat triant quin percentes del votes. Andrej Babiš (ENTJ), un nov candidato del fraction levulistic-conservativ, ha ganiat un poc minu ma anc triant quin percentes del votes. Ili va concurrer in li secund etappe.

Li unesmi etape del elektione del presidante ha eventa in Chekia in saturdie. Miloš Zeman (ISTP), li tilnui presidanto, kelo representa li fraktione leftisti-konservativ, non pova bli rielekte. Petr Pavel (ISTJ), un kandidato del fraktione dextristi-progresivisti, ha gana trianti sink sentimes del votos. Andrej Babiš (ENTJ), un nov kandidato del fraktione leftisti-konservativ, ha gana pokim min ma anke trianti sink sentimes del votos. Los sal konkura in li duesmi etape.

Phase primo de electione de præside de Cechia es facto. Miloš Zeman (ISTP), præside usque ad nunc, ab qui fractione sinistro-conservativo es repræsentato, non potes es itero electo. Petr Pavel (ISTJ), candidato de fractione dextro-progressivistico, habe triginta quinque centesimos de votos. Andrej Babiš (ENTJ), novo candidato de fractione sinistro-conservativo, habe paulo minus sed etiam triginta quinque centesimos de votos. Suo concurrentia es facto in phase secundo.

Le prime phase del election presidential ha evente in Chechia. Miloš Zeman (ISTP), le presidente fin a ora, del fraction sinistre-conservative, non pote esser reelecte. Petr Pavel (ISTJ), un candidato del fraction dextre-progressivista, ha ganiate trenta-cinque centesimos del votos. Andrej Babiš (ENTJ), un nove candidato del fraction sinistre-conservative, ha ganiate un poco minus mais etiam trenta-cinque centesimos del votos. Illes concurrera in le secunde phase.

L’ unesma fazo dil elekto prezidantal eventis en Chekia. Miloš Zeman (ISTP), la tilnuna prezidantulo, qua reprezentas la fraciono sinistristara-konservistara, ne povas rielektesar pos dek yari en l’ ofico. Petr Pavel (ISTJ), kandidatulo dil fraciono dextristara-progresistara, ganis triadekekin procenti del voti. Andrej Babiš (ENTJ), nova kandidatulo dil fraciono sinistristara-konservistara, ganis kelkete min ma anke triadekekin procenti. Li konkursos en la duesma fazo.

Primus circulus electionis præsidalis in Cechia evenit. Milosus Zemanus (Miloš Zeman, ISTP), præses in officio, qui factionem sinistram-conservativam repræsentat, non potest iterum eligi. Petrus Pavelus (Petr Pavel, ISTJ), ex factione dextra-progressiva, triginta quinque centesimas suffragiorum accepit. Andreas Babishus (Andrej Babiš, ENTJ), novus candidatus ex factione sinistra-conservativa, parum minus sed etiam triginta quinque accepit. In secundo circulo pugnabunt. (CZ)

Amor sin responsa

 

Amor sin responsa, qual dulce dolor
Nunquam florescera le suave flor
Le corde rumpera, le spirito cadera
Cata vice via de me tu vadera
Toto io te voleva dar
Tote le terra, tote le mar,
stellas brillante del celo clar
Omne cosas tu osava refusar
Io te mira de distantia con oculos suspirante
e compone poemas plenate de melle
pro monstrar te mi sentimentos scintillante
e crear pro nos un mundo belle
Amor sin responsa, un petra pesante
in le thorace del amante refusate
Mi amor non mori, nonobstante
mesmo si cata momento io sape
que nunquam tu amara como io lo face
Tu non ha le corage, tu non es audace
Ma supervivera mi spero e mi sonio
del impossibile union e matrimonio